เรื่องเล่าจากดำรง : ความยากลำบากของหลายชีวิต ท่ามกลางวิกฤตโควิด-19

ตั้งแต่ต้นเดือนมิถุนายน ชีวิตของผมขึ้นเหนือล่องใต้ ขับรถจากหัวหิน ชะอำ ผ่านกรุงเทพฯ อยุธยา ทะลุมาถึงเชียงราย

อยู่เชียงรายก็ยังขับรถไปแถวเชียงของ เชียงแสน ทำให้ผมพบเห็นอะไรมากมาย

ผมเป็นคนช่างสังเกต และช่างคิดเตลิดเปิดเปิง ยกตัวอย่าง ขณะขับรถเห็นป้ายขนาดใหญ่ ที่เขาใช้โฆษณาสินค้า ที่ป้ายมีข้อความว่า “ป้ายให้เช่า” เห็นแล้วก็ขำ เพราะมันขัดกับความรู้สึก

ที่ผ่านมา เราจะเห็นประกาศขายบ้าน ขายตึก ขายกิจการ มีบ้านให้เช่า มีคอนโดให้เช่า แต่คราวนี้เป็นป้ายเบ้อเริ่มเทิ่ม แต่กลับกลายเป็นว่า “มีป้ายให้เช่า”

สิ่งที่เกิดขึ้นนี้สะท้อนให้เห็นอะไร ?

อันดับแรกก็คือ ทำให้เห็นได้ชัดเลยว่า ธุรกิจโฆษณากำลังมีปัญหา เพราะไม่มีสินค้ามาให้โฆษณา

อันดับต่อมา ตัวสินค้าและโรงงานก็ต้องมีปัญหา ส่งผลกระทบกับผู้ใช้แรงงาน ทำให้เกิดคำถามว่า พวกเขาจะนำเงินมาจับจ่ายใช้สอยได้อย่างไร ?

และจากการที่ผมได้มีโอกาสพบปะกับผู้คนมากมาย หลายคนก็ได้ระบายถึงสิ่งที่พวกเขาต้องเผชิญ ซึ่งผมขอนำมาเล่าสู่กันดังนี้ครับ

ล่าสุด ผมนำรถไปซ่อม พนักงานก็เล่าว่า ก่อนที่โควิด-19 จะระบาด คิวซ่อมรถเยอะมาก และขายรถได้หลายคัน

อย่างเดือนมิถุนายนปีที่แล้ว ขายรถได้ 75 คัน แต่ในปีนี้ใกล้กลางเดือนแล้ว แต่ยังขายรถไม่ได้แม้แต่คันเดียว !

หรืออย่างกรณีพนักงานสายการบินแห่งหนึ่ง ซึ่งสนิทสนมกัน เธอเจอพิษโควิดจนต้องออกจากงาน แต่ก็ได้รับเงินชดเชยถูกต้องตามกฎหมาย 10 เดือน

แต่เงินดังกล่าว จะทำให้อยู่ได้นานสักท่าไหร่ เพราะว่ากำลังผ่อนบ้าน ผ่อนที่ดิน เธอก็มาปรึกษาขอคำแนะนำจากผม

ส่วนอีกคนหนึ่งทำงานอยู่บริษัททัวร์ในกรุงเทพฯ โทรศัพท์มาเล่าว่า ตอนนี้ตกงาน เพราะบริษัททัวร์ได้รับผลกระทบอย่างหนัก แต่สิ่งที่แย่ยิ่งกว่านั้นก็คือ ตัวเขาเองไม่ได้รับเงินชดเชย แม้แต่บาทเดียว

หรือกรณีคนรู้จัก ขายข้าวมันไก่ไหหลำอยู่ที่เชียงของ ซึ่งผมเคยสัมภาษณ์เขาลงนิตยสารคู่สร้างคู่สม เขาเล่าว่า เมื่อก่อนนี้ขายดีมากๆ แต่พอเจอโควิด-19 เท่านั้นแหละ รายได้หายไปถึง 80 %

แต่ก็มีบางราย ที่ไม่ค่อยได้รับผลกระทบ อย่างเจ้าของร้านอาหารไทยที่เชียงใหม่ ไม่น่าเชื่อว่าช่วงโควิดกำลังระบาดอย่างรุนแรง เธอสามารถขายกิจการได้สูงถึง 15 ล้านบาท

ระหว่างคุยกัน ผมจึงพูดว่า โอ้โห สภาพเศรษฐกิจอย่างนี้ ขายร้านได้ตั้ง 15 ล้านบาท เธอก็เล่าว่า “ก่อนโควิดเนี่ย สักห้าหกเดือนเคยเสนอขาย 30 ล้านบาท แต่เขาไม่เอา พอมาช่วงนี้เขามาต่อเหลือ 15 ล้านบาท หนูก็ขายเลย”

และเธอคนนี้ก็ยังโชคดีเรื่องอื่นๆ อีก อย่างได้รับการพักชำระหนี้ 3 - 6 เดือน แล้วยังได้รับการช่วยเหลือจากนโยบายกระตุ้นเศรษฐกิจภาคเอกชน ของรัฐบาล

ซึ่งเธอยังมีธุรกิจอื่นๆ อีก อย่าง ตลาดสด ตลาดนัด โดยเธอบอกว่า “โควิด-19 ทำให้ชีวิตเธอปลอดหนี้ และหายเครียด”

อันนี้ก็คืออีกมุมหนึ่ง ที่สถานการณ์โควิด-19 ไม่ได้ส่งผลกระทบเท่าไหร่ ซึ่งก็เป็นส่วนน้อย แต่ส่วนใหญ่ต่างลำบากลำบนด้วยกันทั้งสิ้น

และไม่เพียงแต่คนไทยในประเทศ คนไทยที่ต่างประเทศ หลายคนก็ได้รับความเดือดร้อนอย่างแสนสาหัส จากวิกฤตการณ์ครั้งนี้

ยกตัวอย่างที่เมืองดูไบ หนึ่งในเจ็ดรัฐของสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ และมีคนไทยอาศัยอยู่เยอะ ซึ่งคนไทยหลายคนน่าจะเริ่มรู้จักเมืองนี้ จากการแนะนำของผมเมื่อ 30 ปีที่แล้ว

โดยหมอนวดไทยแผนโบราณที่นั่น ติดต่อมาหาผม เธอร้องห่มร้องไห้และเล่าว่า ไม่ได้รับความเป็นธรรมจากนายจ้าง ทั้งๆ ที่เธอประกอบอาชีพอย่างถูกต้องตามกฎหมาย มีสัญญาการจ้างงานชัดเจน แต่ตอนนี้ต้องประสบความลำบาก เลือดตาแทบกระเด็น เพราะถูกนายจ้างเอารัดเอาเปรียบ จนเงินไม่พอใช้

ซึ่งถ้าในสมัยที่ผมยังเป็นวุฒิสภา เป็นรองประธานกรรมาธิการการต่างประเทศ ก็อาจพอช่วยเหลือได้ แต่ตอนนี้ผมไม่ได้มีตำแหน่งดังกล่าวแล้ว สิ่งที่จะช่วยได้ในเวลานี้ จึงกลายเป็นช่วยคนที่ยังไม่ได้ไปแทน

จึงขอเตือนนะครับ อย่าไปคิดว่า เมืองดูไบ มีตึกเบิร์จคาลิฟา สูงที่สุดในโลก มีอาคารบ้านเรือนสวยงาม น่าไปทำงาน แต่ในการประกอบอาชีพ อย่างหมอนวดแผนโบราณ อาจไม่ได้สวยหรูนัก

อีกกรณีหนึ่งในต่างประเทศที่ผมได้รับการติดต่อมา ก็คือขอให้ช่วยเหลือนักศึกษาไทยในซูดาน ที่กำลังป่วยหนัก เป็นวัณโรค อยากกลับประเทศไทย รวมถึงนักศึกษาไทยหลายคนในประเทศนั้น ก็ต้องการกลับไทยเช่นกัน ผมจึงได้ประสานให้นายกสมาคมนักศึกษาไทยในซูดาน ออกรายการของคุณนารากร ติยายน ไปเมื่อไม่นานมานี้ เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เข้าไปช่วยเหลือต่อไป

นี่ก็คือเรื่องราวที่ผมได้รับรู้และสัมผัส ถึงความเดือดร้อนของคนไทยทั้งในและต่างประเทศ ซึ่งโควิด-19 เป็นสิ่งที่เหนือความคาดหมาย ไม่มีใครคาดคิดมาก่อนว่า มันจะเกิดขึ้นและส่งผลกระทบอย่างมากมาย

โลกหลังจากนี้จะเป็นอย่างไร จึงเป็นเรื่องที่คาดเดาได้ยาก สิ่งที่ผมทำได้ในเวลานี้ ก็คือเตือนลูกหลาน ให้ใช้ชีวิตอย่างไม่ประมาท ต้องรู้จักอดออมเพื่อเตรียมพร้อมกับสถานการณ์ที่ไม่คาดคิด

และที่สำคัญในสถานการณ์เช่นนี้ ต้องอาศัยความอดทนเป็นอย่างมาก อดทนอย่างสารพัด อดทนที่จะต้องคอยป้องกัน อดทนที่ไปไหนมาไหน ยังต้องสวมใส่หน้ากากอนามัย

และเพราะความอดทนตรงนี้นี่แหละครับ โดยเฉพาะการสวมใส่หน้ากากอนามัย ที่คนไทยให้ความสำคัญ ทำให้สถานการณ์ด้านการแพร่ระบาดของโควิด-19 ในไทย มีจำนวนผู้ติดเชื้อและเสียชีวิตไม่มากนัก เมื่อเทียบกับอีกหลายประเทศ ที่ยังคงหนักหนาสาหัส

สุดท้ายนี้ สิ่งที่ผมขอฝากไว้ก็คือ อดทน และอดออม เพื่อให้มีเงินใช้สอยในช่วงวิกฤต เพราะในอนาคตเราไม่อาจรู้ได้ว่า สถานการณ์ที่รุนแรงอย่างโควิด-19 หรือเลวร้ายยิ่งกว่า จะเกิดขึ้นอีกหรือไม่ ?

ภาพโดย Inactive_account_ID_249 จาก Pixabay

ภาพโดย Claudio Bianchi จาก Pixabay