
SHORT CUT
เมื่อคนรุ่นใหม่ 1,200 ล้านคนต้องแย่งงานที่มีแค่ 400 ล้านตำแหน่ง เจาะลึกวิกฤต First Jobber ท่ามกลางคลื่น AI และทางรอดที่มากกว่าแค่การ Reskill
วิกฤตแรงงาน 800 ล้านคนเสี่ยงตกงาน: ทางรอด First Jobber ปะทะ AIเมื่อเด็กรุ่นใหม่ 1,200 ล้านคน ต้องแย่งงานที่มีเพียง 400 ล้านตำแหน่ง เจาะลึกวิกฤตคนว่างงานยุค AI และทางรอดที่ต้องทำมากกว่าแค่ Reskill
ข้อมูลจากกองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) และธนาคารโลกส่งสัญญาณเตือนภัยสีแดง ในอีก 15 ปีข้างหน้า จะมีเยาวชน 1,200 ล้านคนเข้าสู่ตลาดแรงงาน แต่เศรษฐกิจโลกจะสร้างงานรองรับได้เพียง 400 ล้านตำแหน่ง นำไปสู่ความเสี่ยงที่คนหนุ่มสาวกว่า 800 ล้านคนจะไร้งานทำ
คำถามสำคัญคือ เหตุใดตำแหน่งงานใหม่จึงเติบโตไม่ทันการเพิ่มขึ้นของประชากร? ปาสกาล โดโนฮิว (Paschal Donohoe) กรรมการผู้จัดการและประธานเจ้าหน้าที่ฝ่ายองค์ความรู้ กลุ่มธนาคารโลก ชี้ให้เห็นว่าโลกกำลังเผชิญกับมรสุมหลายลูกพร้อมกัน ทั้งความผันผวนทางเศรษฐกิจ ภาระหนี้สาธารณะ และคลื่นเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI)
สิ่งที่น่าตระหนกที่สุดสำหรับเด็กจบใหม่หรือ First Jobber ในวันนี้ คือการที่งานระดับเริ่มต้น (Entry-level jobs) ซึ่งเคยเป็น "บันไดขั้นแรก" ในการสั่งสมประสบการณ์ กำลังถูกกลืนหายไปอย่างรวดเร็ว งานธุรการ งานเอกสารซ้ำซาก หรืองานวิเคราะห์ข้อมูลเชิงตัวเลขพื้นฐานที่บัณฑิตจบใหม่เคยใช้เป็นจุดตั้งต้น ถูกอัลกอริทึมและระบบอัตโนมัติเข้ามาแทนที่อย่างไร้ความปรานี เมื่อบันไดขั้นแรกถูกตัดทิ้ง ทางเข้าสู่ระบบการทำงานจึงแคบลงจนกลายเป็นคอขวด
คำแนะนำสำเร็จรูปอย่างการพร่ำบอกให้ Upskill หรือ Reskill ไม่เพียงพอหากโครงสร้างเศรษฐกิจยังตีบตัน IMF และธนาคารโลกจึงเสนอ 3 เสาหลักคือ
ซิกเว่ เบรกเก้ ผู้บริหารทรู คอร์ปอเรชั่น ชี้บนเวที HOPE CLUB ว่าองค์กรยุคใหม่จะเปลี่ยนเป็น "ทรงนาฬิกาทราย" แม้ AI จะเข้ามาทดแทนงานระดับกลาง แต่ฐานล่างยังต้องการเด็กจบใหม่แนว Born AI เขามอบเข็มทิศชีวิตแบบ "Grab and Go" ไม่ต้องรีบเจาะจงทางใดทางหนึ่งเร็วเกินไป แต่จงทำโอกาสตรงหน้าให้ดีที่สุด เริ่มจากการเป็น Generalist ที่รู้รอบ รักในสิ่งที่ทำ และต้องสนุกไปกับมัน
โลกการทำงานข้างหน้าอาจไร้สูตรสำเร็จรูป และตัวเลข 800 ล้านคนอาจดูเป็นมรสุมลูกใหญ่ ทว่าสำหรับคนรุ่นใหม่ที่กล้าจะเรียนรู้ ผสานพลังความเป็นมนุษย์เข้ากับเทคโนโลยี และพร้อมคว้าทุกโอกาสตรงหน้า การเดินทางครั้งนี้อาจไม่ใช่แค่การเอาชีวิตรอด แต่คือการร่วมกันสร้างนิยามใหม่ให้กับความหมายของคำว่า "งาน" ในศตวรรษที่ 21