เคลียร์ชัด! 3 ความเชื่อผิด ๆ 'มะเร็งเต้านม' พร้อมวิธีคัดกรองด้วยตัวเองง่าย ๆ

'มะเร็งเต้านม' คือภัยเงียบที่ไม่มีสัญญาณเตือนล่วงหน้า และที่น่ากลัวที่สุดคือ ‘มักไม่แสดงอาการเจ็บ’ แต่มันแฝงมาแบบไม่รู้ตัว จนกลายเป็นสาเหตุการตายอันดับหนึ่งของผู้หญิงในกว่า 157 ประเทศ จากทั้งหมด 185 ประเทศทั่วโลก ข้อมูลจากองค์การอนามัยโลก (WHO) ระบุว่า ในปี 2565 มีผู้ป่วยใหม่ราว 2.3 ล้านคน และมีผู้เสียชีวิตมากกว่า 670,000 คน ขณะที่ข้อมูลจาก GLOBOCAN Thailand 2022 ระบุว่าพบผู้หญิงไทยป่วยมะเร็งเต้านมรายใหม่ 21,628 รายต่อปี เฉลี่ยสูงถึง 60 คนต่อวัน และแนวโน้มพบผู้ป่วยในกลุ่มอายุน้อยลงเรื่อยๆ ความน่ากลัวคือระยะเริ่มต้นมัก 'ไม่แสดงอาการเจ็บ' ทำให้หลายคนละเลยการตรวจคัดกรองจนโรคลุกลาม และเป็นอันตรายถึงชีวิต

เช็กให้ชัวร์! 3 ความเชื่อผิด ๆ เกี่ยวกับมะเร็งเต้านม

1. เจอ ‘ก้อน’ = มะเร็ง' ?

หลายคนเข้าใจผิดว่าเมื่อคลำพบ 'ก้อน' ที่เต้านมแปลว่าเป็นมะเร็งทันที แต่ความจริงแล้วต้องผ่านการตรวจคัดกรองจากแพทย์อย่างละเอียดก่อนถึงจะยืนยันได้ ซึ่งอาจเป็นได้ทั้งซีสต์หรือถุงน้ำในเต้านม และเนื้องอกชนิดไม่ร้าย เช่น fibroadenoma

2. ใส่เสื้อชั้นในนอนเสี่ยงมะเร็งเต้านม ?

ความเชื่อดังกล่าวไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์รองรับ ว่าการกดทับของเสื้อชั้นในสัมพันธ์กับการเกิดมะเร็ง

3. ผู้ชายไม่เป็นมะเร็งเต้านม ?

ความจริงคือผู้ชายก็มีเนื้อเยื่อเต้านมและสามารถเป็นมะเร็งเต้านมได้เช่นกัน แม้จะพบได้น้อยกว่าผู้หญิงมากก็ตาม

‘ก้อนที่ไม่เจ็บ’ คือสัญญาณมะเร็งเต้านมที่หลายคนมองข้าม

พญ.พุทธิพร เนาวะเศษ แพทย์ผู้ชำนาญการด้านศัลยศาสตร์ทั่วไป และศัลยศาสตร์มะเร็งวิทยา ศูนย์เต้านม รพ.วิมุต ระบุว่าคนส่วนใหญ่มักคิดว่าถ้ามีก้อนที่เต้านมแล้วไม่เจ็บ ก็ไม่น่าอันตราย แต่ในความจริง มะเร็งเต้านมระยะต้นมักไม่เจ็บและไม่มีอาการเด่นชัด หากมีสัณญาณผิดปกติให้รีบพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยทันทีก่อนมะเร็งเข้าสู่ระยะลุกลาม

สัญญาณเตือนมะเร็งเต้านมที่ต้องระวัง

• คลำพบก้อนแข็งที่เต้านมหรือรักแร้
• ก้อนที่มีลักษณะขอบไม่เรียบ โตเร็ว หรืออยู่ติดกับผิวหนัง
• เต้านมมีการเปลี่ยนแปลง เช่น ผิวหนังหรือหัวนมบุ๋ม ผิดรูป ผิวเต้านมเปลี่ยนแปลงไป
• มีเลือดและของเหลวผิดปกติออกจากหัวนม

คู่มือคัดกรอง 'มะเร็งเต้านม' ให้เหมาะกับวัยและความเสี่ยง

การคัดกรองมะเร็งเต้านมเบื้องต้นทำได้ด้วยการคลำเต้านมด้วยตนเอง เพื่อสังเกตความเปลี่ยนแปลงหรือความผิดปกติที่เกิดขึ้น ซึ่งสามารถเลือกวิธีคลำได้ 3 แบบ

• อายุ 20 ปีขึ้นไป ควร "คลำเต้านมด้วยตนเอง" ทุกเดือน

- คลำแบบก้นหอยหรือคลำตามเข็มนาฬิกา: คลำวนเป็นวงกลมเริ่มจากหัวนม ออกไปจนถึงรักแร้

- คลำแบบขึ้น-ลง ตามแนวลำตัว: คลำสลับขึ้นลงตามแนวลำตัว ตั้งแต่ฐานเต้าถึงกระดูกไหปลาร้า

- คลำแบบรัศมี: คลำเข้า-ออกจากเต้านมไปยังฐานเต้า แล้ววนรอบให้ทั่วทั้งเต้านม

• อายุ 40 ปีขึ้นไป หรือคลำพบก้อน: แนะนำการตรวจ แมมโมแกรม (Mammogram) ร่วมกับการทำ อัลตราซาวด์ เพื่อความแม่นยำ
• กลุ่มความเสี่ยงสูง: (เช่น มีประวัติคนในครอบครัวหรือยีนผิดปกติ) แพทย์อาจแนะนำการตรวจด้วย MRI ร่วมด้วย

นวัตกรรมการรักษาโรคมะเร็งเต้านม

สามารถใช้แนวทางการรักษาเฉพาะบุคคล (Personalized Treatment) โดยพิจารณาจากระยะของโรค ขนาดก้อน การกระจายของมะเร็ง รวมถึงชนิดของมะเร็งว่าไวต่อฮอร์โมนหรือมีปัจจัยเฉพาะอื่นร่วมด้วยหรือไม่ "การรักษาอาจประกอบด้วยการให้ยาเคมีบำบัด ยาต้านฮอร์โมน ยามุ่งเป้า หรือภูมิคุ้มกันบำบัด โดยในบางรายแพทย์อาจพิจารณาการผ่าตัด ซึ่งปัจจุบันมีวิธีที่สามารถคงรูปลักษณ์ของเต้านมไว้ได้ เช่น การผ่าตัดสงวนเต้านม หรือการผ่าตัดมะเร็งร่วมกับการตกแต่งเต้านม

ดังนั้นอยากให้หมั่นสังเกตและคลำดูความเปลี่ยนแปลงของเต้านมตัวเอง และอย่ากลัวที่จะมาตรวจคัดกรองแม้ยังไม่มีอาการใด ๆ โดยเฉพาะหากคลำพบก้อน แม้อาจจะไม่ใช่ก้อนมะเร็ง แต่ก็ควรมาตรวจให้แน่ใจ เพราะถ้าเกิดพบว่าเป็นมะเร็งเต้านมตั้งแต่ระยะเริ่มต้นก็มีโอกาสรักษาได้ เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีในระยะยาว