เตือน การสร้าง ‘ศูนย์ข้อมูล AI’ คือสาเหตุใหม่ของภาวะโลกร้อน

การเติบโตอย่างก้าวกระโดดของอุตสาหกรรมปัญญาประดิษฐ์ (AI) กำลังกลายเป็นตัวการสำคัญที่ทำให้อุณหภูมิโลกพุ่งสูงขึ้นกว่าเดิม เมื่อการขยายโครงสร้างพื้นฐานศูนย์ข้อมูล (Data Center) ของ 4 บริษัทเทคโนโลยียักษ์ใหญ่ ได้แก่ Amazon, Microsoft, Google และ Meta ทำให้ความต้องการพลังงานไฟฟ้าพุ่งสูงเป็นประวัติการณ์ ส่งผลให้บริษัทสาธารณูปโภคต้องหันไปพึ่งพาการผลิตไฟฟ้าจากเชื้อเพลิงฟอสซิลเพิ่มขึ้นอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

จากการวิเคราะห์ของ Financial Times ต่อโครงการศูนย์ข้อมูลขนาดใหญ่ 60 แห่งที่กำลังก่อสร้างในสหรัฐฯ พบว่า ศูนย์ข้อมูลกลุ่มนี้อาจปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์รวมกันสูงถึง 101.5 ล้านตันต่อปีเมื่อเปิดใช้งานเต็มรูปแบบ ซึ่งคิดเป็นร้อยละ 7 ของการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในภาคพลังงานของสหรัฐฯ หรือเทียบเท่ากับการปล่อยมลพิษจากโรงไฟฟ้าถ่านหิน 27 แห่งรวมกัน ปริมาณมลพิษมหาศาลนี้กำลังบั่นทอนความก้าวหน้าในการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของสหรัฐฯ ที่ดำเนินมาอย่างยาวนาน

ต้นเหตุหลักที่ทำให้ศูนย์ข้อมูล AI ส่งผลกระทบต่อวิกฤตโลกร้อน เกิดจากการที่บริษัทสาธารณูปโภค 3 ใน 4 ที่ให้บริการศูนย์ข้อมูลเหล่านี้ จำเป็นต้องวางแผนหรือเร่งสร้างโรงไฟฟ้าก๊าซธรรมชาติแห่งใหม่ที่เสถียรและสามารถจ่ายไฟได้อย่างต่อเนื่อง 24 ชั่วโมง เพื่อป้อนไฟให้ศูนย์ข้อมูลโดยเฉพาะ

แม้ว่าบริษัทยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีจะเคยออกพันธสัญญาด้านสภาพภูมิอากาศ แต่รายงานความยั่งยืนฉบับล่าสุดกลับสะท้อนความจริงที่ขัดแย้ง โดยระหว่างปี 2024 ถึง 2025 การปล่อยก๊าซเรือนกระจกของ Amazon พุ่งสูงขึ้น 16% (เฉพาะการปล่อยมลพิษจากการซื้อไฟฟ้าเพิ่มขึ้น 34%) ขณะที่ Microsoft ปล่อยก๊าซเรือนกระจกเพิ่มขึ้น 25% และ Alphabet (Google) ปล่อยเพิ่มขึ้น 18% ซึ่งทุกแห่งต่างยอมรับเป็นเสียงเดียวกันว่า มีสาเหตุหลักมาจากการเร่งขยายศูนย์ข้อมูลรองรับ AI

ขณะที่บริษัทเทคโนโลยีพยายามโต้แย้งว่า ได้ทุ่มเงินลงทุนหลายพันล้านดอลลาร์ในพลังงานสะอาดและซื้อเครดิตพลังงานหมุนเวียนเพื่อทดแทนพลังงานที่ใช้ไป แต่นักวิเคราะห์ระบุว่า ปัญหาคอขวดในระบบโครงข่ายและความจำเป็นในการใช้ไฟฟ้าระดับสูงตลอดเวลา ทำให้โรงไฟฟ้าฟอสซิลถูกดึงมาใช้เป็นตัวเลือกแรกเสมอ ส่งผลให้แนวโน้มการขยายตัวของศูนย์ข้อมูล AI กลายเป็นปัจจัยเร่งสำคัญที่ทำให้สถานการณ์โลกร้อนรุนแรงยิ่งขึ้นในอนาคต