ส่อง ‘ธุรกิจรีไซเคิล’ จากขวดสู่ขวด ผ่านอ๊อกซิเทค ลุยนำ AI-Blockchain พัฒนารับเทรนด์โลก

ส่อง ‘ธุรกิจรีไซเคิล’ จากขวดสู่ขวด ผ่านอ๊อกซิเทค ลุยนำ AI-Blockchain พัฒนารับเทรนด์โลก

เจาะเทรนด์ธุรกิจรีไซเคิล “ขวดสู่ขวด” ผ่านอ๊อกซิเทค พลิกวิกฤตขยะพลาสติกสู่โอกาสธุรกิจยั่งยืน ชูนวัตกรรม AI-Blockchain ยกระดับความโปร่งใส รับกระแสรักษ์โลกยุคใหม่

SHORT CUT

  • ธุรกิจรีไซเคิล Bottle-to-Bottle โตต่อเนื่อง อ๊อกซิเทคเดินหน้าพลิกขวดพลาสติกใช้แล้วเป็นเม็ดพลาสติก Food Grade สำหรับผลิตขวดใหม่ รับกระแสรักษ์โลกและเศรษฐกิจหมุนเวียน
  • ชู AI และนวัตกรรมยกระดับโรงงาน เตรียมนำ AI, Robot และ Blockchain มาเพิ่มประสิทธิภาพการคัดแยก ติดตามวัตถุดิบ และสร้างความโปร่งใสที่ตรวจสอบได้
  • มุ่งสร้างธุรกิจรีไซเคิลยั่งยืนในภาคใต้ พัฒนาระบบจัดการวัตถุดิบตั้งแต่ต้นทาง พร้อมนำพลังงานแสงอาทิตย์มาช่วยลดต้นทุนและผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

เจาะเทรนด์ธุรกิจรีไซเคิล “ขวดสู่ขวด” ผ่านอ๊อกซิเทค พลิกวิกฤตขยะพลาสติกสู่โอกาสธุรกิจยั่งยืน ชูนวัตกรรม AI-Blockchain ยกระดับความโปร่งใส รับกระแสรักษ์โลกยุคใหม่

ปัญหาขยะเป็นหนึ่งในโจทย์สิ่งแวดล้อมสำคัญที่ประเทศไทยยังต้องเร่งแก้ไข โดยเฉพาะขยะพลาสติกจากบรรจุภัณฑ์เครื่องดื่ม ซึ่งเกิดขึ้นทุกวันจากการบริโภคของประชาชน ภาคธุรกิจ และอุตสาหกรรมท่องเที่ยว แม้ขวดพลาสติก PET จะเป็นวัสดุที่มีศักยภาพในการนำกลับมารีไซเคิลได้ แต่ในทางปฏิบัติ ขวดจำนวนไม่น้อยยังไม่ได้เข้าสู่กระบวนการจัดการที่เหมาะสม เนื่องจากปัญหาการคัดแยกตั้งแต่ต้นทาง การปนเปื้อน การรวบรวมวัตถุดิบ และข้อจำกัดด้านระบบจัดการขยะ

ขณะเดียวกัน การเติบโตของอุตสาหกรรมเครื่องดื่มและการท่องเที่ยว ยิ่งทำให้ปริมาณบรรจุภัณฑ์พลาสติกใช้แล้วเพิ่มขึ้นตามไปด้วย สะท้อนให้เห็นว่าการแก้ปัญหาขยะไม่สามารถพึ่งพาการเก็บและกำจัดเพียงอย่างเดียว แต่ต้องเปลี่ยนมุมมองจาก “ขยะที่ต้องทิ้ง” ให้กลายเป็น “ทรัพยากรที่มีมูลค่า” ผ่านกระบวนการนำกลับมาใช้ประโยชน์อย่างมีประสิทธิภาพ

ท่ามกลางกระแสความยั่งยืนที่กำลังกลายเป็นทิศทางสำคัญของภาคธุรกิจทั่วโลก อุตสาหกรรมรีไซเคิลจึงไม่ได้เป็นเพียงธุรกิจปลายทางที่ทำหน้าที่กำจัดขยะอีกต่อไป แต่กำลังพัฒนาเป็นหนึ่งในกลไกสำคัญของเศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) โดยเฉพาะธุรกิจรีไซเคิลแบบ Bottle-to-Bottle หรือการนำขวดพลาสติกใช้แล้วกลับมาผลิตเป็นขวดใหม่ ซึ่งกำลังได้รับความสนใจจากผู้ผลิตเครื่องดื่มและแบรนด์สินค้ารายใหญ่ที่ต้องการลดการใช้ทรัพยากรใหม่และยกระดับความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม

ส่อง ‘ธุรกิจรีไซเคิล’ จากขวดสู่ขวด ผ่านอ๊อกซิเทค ลุยนำ AI-Blockchain พัฒนารับเทรนด์โลก

Bottle-to-Bottle โอกาสใหม่ของธุรกิจรีไซเคิล มุ่งเปลี่ยนขวดเก่าเป็นขวดใหม่

ดร.เศกสันต์ อุดมศรี ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท อ๊อกซิเทค จำกัด เปิดเผยว่า ธุรกิจรีไซเคิลขวดพลาสติกแบบ Bottle-to-Bottle ในประเทศไทยมีแนวโน้มเติบโตอย่างต่อเนื่อง ตามทิศทางกระแสการรักษ์สิ่งแวดล้อมและความต้องการใช้บรรจุภัณฑ์ที่เป็นมิตรต่อโลกของภาคอุตสาหกรรม

หัวใจสำคัญของกระบวนการนี้ คือการนำขวดพลาสติก PET ที่ผ่านการใช้งานแล้วกลับเข้าสู่กระบวนการรีไซเคิล เพื่อผลิตเป็นเม็ดพลาสติกรีไซเคิลคุณภาพสูงระดับ Food Grade ซึ่งสามารถนำไปผลิตเป็นขวดบรรจุเครื่องดื่มใหม่ได้โดยตรง แตกต่างจากการรีไซเคิลทั่วไปที่มักนำพลาสติกไปแปรรูปเป็นเส้นใยสังเคราะห์สำหรับผลิตเสื้อผ้า พรม หรือหญ้าเทียม

ส่อง ‘ธุรกิจรีไซเคิล’ จากขวดสู่ขวด ผ่านอ๊อกซิเทค ลุยนำ AI-Blockchain พัฒนารับเทรนด์โลก

อย่างไรก็ตาม ปัจจัยที่จะกำหนดทิศทางการเติบโตของธุรกิจไม่ได้ขึ้นอยู่กับความสามารถในการผลิตเพียงอย่างเดียว แต่ยังขึ้นอยู่กับความต้องการซื้อจากตลาดปลายทางด้วย เพราะยิ่งมีแบรนด์เครื่องดื่มรายใหญ่เข้ามาเป็นผู้ซื้อวัตถุดิบรีไซเคิลมากขึ้น ตลาดก็ยิ่งมีโอกาสขยายตัวและสร้างความคุ้มค่าในการลงทุนด้านกำลังการผลิต

โดยเฉพาะการมีผู้ซื้อหลักจากแบรนด์ชั้นนำ เช่น หาดทิพย์ หรือ โคคา-โคล่า ที่ผลิตในภาคใต้ จะเป็นแรงขับเคลื่อนสำคัญที่ช่วยสร้างความต่อเนื่องให้กับห่วงโซ่อุปทาน ตั้งแต่การรวบรวมขวดใช้แล้ว การคัดแยก การแปรรูป ไปจนถึงการนำกลับไปผลิตเป็นบรรจุภัณฑ์ใหม่

ทั้งนี้ การผลักดันตลาด Bottle-to-Bottle ให้เติบโตอย่างเป็นรูปธรรม จำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน ทั้งภาครัฐ ผู้ประกอบการ ผู้ผลิตเครื่องดื่ม ผู้บริโภค และเครือข่ายรับซื้อขยะ เพื่อสร้างระบบจัดการวัตถุดิบที่มีคุณภาพและมีปริมาณเพียงพอต่อความต้องการของอุตสาหกรรม

ส่อง ‘ธุรกิจรีไซเคิล’ จากขวดสู่ขวด ผ่านอ๊อกซิเทค ลุยนำ AI-Blockchain พัฒนารับเทรนด์โลก

เจาะตลาดภาคใต้ โอกาสท่ามกลางความท้าทายของฤดูกาลท่องเที่ยว

สำหรับสถานการณ์ธุรกิจรีไซเคิลในพื้นที่ภาคใต้ ดร.เศกสันต์ ระบุว่า ปัจจุบันอ๊อกซิเทคเป็นผู้ประกอบการรายเดียวที่ยังดำเนินธุรกิจในกลุ่มนี้ในพื้นที่ หลังจากผู้ประกอบการรายอื่นที่เคยอยู่ในตลาดทยอยยุติกิจการไป

หนึ่งในความท้าทายสำคัญของพื้นที่ภาคใต้คือปริมาณวัตถุดิบที่มีความผันผวนตามฤดูกาลท่องเที่ยว เนื่องจากจังหวัดท่องเที่ยวสำคัญอย่างกระบี่ ภูเก็ต เกาะสมุย และสุราษฎร์ธานี มีปริมาณการบริโภคเครื่องดื่มและการเกิดขยะบรรจุภัณฑ์เพิ่มขึ้นตามจำนวนนักท่องเที่ยว

โดยเฉพาะช่วง High Season ตั้งแต่เดือนพฤศจิกายนถึงเมษายน ซึ่งเดือนมกราคมถือเป็นช่วงที่มีปริมาณกิจกรรมการท่องเที่ยวสูงเป็นพิเศษ ส่งผลให้มีโอกาสรวบรวมขวดพลาสติกใช้แล้วเข้าสู่ระบบรีไซเคิลได้มากขึ้น

สถานการณ์ดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่า ธุรกิจรีไซเคิลในพื้นที่ท่องเที่ยวไม่ได้มีโจทย์เพียงการสร้างกำลังการผลิต แต่ต้องบริหารจัดการวัตถุดิบให้สอดคล้องกับฤดูกาล รวมถึงสร้างเครือข่ายรับซื้อและระบบขนส่งที่มีประสิทธิภาพ เพื่อให้โรงงานสามารถดำเนินงานได้อย่างต่อเนื่องตลอดทั้งปี

กำลังผลิต 300–500 ตัน เจาะลึก Know-how หัวใจสำคัญของ Food Grade

ในด้านศักยภาพการผลิต ปัจจุบันโครงการนำร่องของบริษัทมีปริมาณการผลิตอยู่ที่ประมาณ 300–500 ตัน โดยมีปริมาณการผลิตเฉลี่ยประมาณ 100 ตันต่อเดือน และมีกำลังการผลิตสูงสุดประมาณ 15 ตันต่อวัน พร้อมแผนปรับปรุงพื้นที่โรงงานและขยายกำลังการผลิตเพิ่มเติมในอนาคต

ทั้งนี้ อุตสาหกรรมรีไซเคิลพลาสติกระดับ Food Grade ถือเป็นตลาดที่มีข้อจำกัดด้านเทคโนโลยีและมาตรฐานค่อนข้างสูง โดยปัจจุบันประเทศไทยมีผู้ประกอบการที่สามารถดำเนินกระบวนการผลิตตามมาตรฐานดังกล่าวได้เพียง 2 แห่งเท่านั้น

ส่อง ‘ธุรกิจรีไซเคิล’ จากขวดสู่ขวด ผ่านอ๊อกซิเทค ลุยนำ AI-Blockchain พัฒนารับเทรนด์โลก

ดร.เศกสันต์ มองว่า ความท้าทายที่แท้จริงของธุรกิจไม่ได้อยู่ที่การมีเครื่องจักรทันสมัยเพียงอย่างเดียว แต่คือ Know-how หรือองค์ความรู้ในการบริหารจัดการวัตถุดิบตั้งแต่ต้นทาง เพราะขวดพลาสติกที่รวบรวมมาได้จะต้องผ่านกระบวนการเตรียมวัตถุดิบอย่างเป็นระบบ ทั้งการสร้างความเข้าใจกับชุมชน การคัดแยกขวดตามประเภท การลอกฉลาก และการจัดการสิ่งปนเปื้อน ก่อนส่งเข้าสู่กระบวนการแปรรูป

หากต้นทางไม่มีคุณภาพ ต่อให้โรงงานมีเทคโนโลยีการผลิตที่ทันสมัยเพียงใด ก็ยากที่จะรักษาคุณภาพของผลิตภัณฑ์ให้ได้ตามมาตรฐานที่ตลาดต้องการ นี่จึงเป็นเหตุผลที่การพัฒนาธุรกิจ Bottle-to-Bottle ต้องเริ่มตั้งแต่การสร้างระบบนิเวศการจัดการขยะในชุมชน ไม่ใช่รอแก้ปัญหาเมื่อขวดพลาสติกเดินทางมาถึงโรงงานแล้ว

AI – Robot ยกระดับโรงงานรีไซเคิล จากแรงงานคัดแยกสู่ Smart Recycling

อีกหนึ่งทิศทางที่บริษัทให้ความสำคัญ คือการนำเทคโนโลยีดิจิทัลและระบบอัตโนมัติเข้ามาเพิ่มประสิทธิภาพการดำเนินงาน เพื่อยกระดับโรงงานรีไซเคิลสู่การเป็น Smart Recycling อย่างเต็มรูปแบบ

ปัจจุบันบริษัทเริ่มนำเครื่องคัดแยกอัตโนมัติ (Sorter) เข้ามาใช้ในกระบวนการผลิตแล้ว พร้อมมีแผนนำเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาประยุกต์ใช้ในขั้นตอน AI Sourcing เพื่อช่วยคัดแยกขวดพลาสติกและชิ้นพลาสติกบด (Flake) ก่อนเข้าสู่เครื่อง Sorter ซึ่งจะช่วยเพิ่มความแม่นยำและลดข้อจำกัดในการคัดแยกวัตถุดิบ

นอกจากนี้ ยังอยู่ระหว่างศึกษาความเป็นไปได้ในการนำหุ่นยนต์ (Robot) เข้ามาช่วยคัดแยกขวด เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน ลดภาระงานที่ต้องใช้แรงงานคน และรองรับการขยายกำลังการผลิตในอนาคต

ขณะเดียวกัน บริษัทยังพัฒนาซอฟต์แวร์และระบบฐานข้อมูล POS ขึ้นใช้งานภายในองค์กร (In-house) เพื่อจัดเก็บข้อมูลจากจุดรับซื้อวัตถุดิบในพื้นที่ต่าง ๆ เช่น สุราษฎร์ธานี และหาดใหญ่ โดยเชื่อมโยงข้อมูลตั้งแต่การรับซื้อ การจัดเก็บสต็อก ไปจนถึงการขนส่งเข้าสู่โรงงาน

ระบบดังกล่าวช่วยให้บริษัทสามารถติดตามเส้นทางของวัตถุดิบ (Tracking) ได้อย่างเป็นระบบ มองเห็นข้อมูลการเคลื่อนไหวของขวดพลาสติกตั้งแต่ต้นทาง และนำข้อมูลมาใช้ประกอบการวางแผนบริหารจัดการวัตถุดิบให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น

ส่อง ‘ธุรกิจรีไซเคิล’ จากขวดสู่ขวด ผ่านอ๊อกซิเทค ลุยนำ AI-Blockchain พัฒนารับเทรนด์โลก

Blockchain ล็อกข้อมูลรีไซเคิล สร้างมาตรฐานใหม่ของความโปร่งใส

นอกจาก AI แล้ว อีกหนึ่งเทคโนโลยีที่บริษัทเตรียมนำมาใช้ในอนาคตคือ Blockchain ซึ่งจะเข้ามามีบทบาทสำคัญในการสร้างความโปร่งใสและความน่าเชื่อถือให้กับกระบวนการติดตามวัตถุดิบรีไซเคิล

ดร.เศกสันต์ เปิดเผยว่า บริษัทมีแผนร่วมมือกับหน่วยงานผู้ตรวจสอบและรับรองมาตรฐาน (Certifier) เพื่อนำ Blockchain มาประยุกต์ใช้กับระบบ Tracking Certification โดยบันทึกข้อมูลสำคัญในแต่ละขั้นตอนของห่วงโซ่อุปทานลงในระบบที่สามารถตรวจสอบย้อนหลังได้ และมีคุณสมบัติป้องกันการแก้ไขข้อมูลย้อนหลังโดยไม่ได้รับอนุญาต

เทคโนโลยีดังกล่าวจะช่วยยกระดับการติดตามข้อมูลตั้งแต่แหล่งที่มาของขวดพลาสติก ปริมาณวัตถุดิบที่รวบรวมได้ กระบวนการผลิต ไปจนถึงการส่งมอบผลิตภัณฑ์ให้แก่ลูกค้าปลายทาง

เป้าหมายสำคัญคือการพัฒนาระบบมาตรฐานที่สามารถตรวจสอบข้อมูลด้านสิ่งแวดล้อมและการติดตามคาร์บอน (Carbon Tracking) ได้อย่างโปร่งใส เพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้กับคู่ค้าทางธุรกิจ โดยเฉพาะลูกค้าในอุตสาหกรรมเครื่องดื่ม เช่น หาดทิพย์ รวมถึงสร้างหลักฐานข้อมูลที่มีความน่าเชื่อถือสำหรับผู้บริโภคและผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง

ในยุคที่ภาคธุรกิจต้องให้ความสำคัญกับการเปิดเผยข้อมูลด้านความยั่งยืนมากขึ้น การมีเพียงคำประกาศว่าผลิตภัณฑ์เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมอาจไม่เพียงพออีกต่อไป แต่ต้องสามารถพิสูจน์ได้ว่าทรัพยากรที่นำกลับมาใช้ใหม่มาจากไหน ผ่านกระบวนการอะไร และสร้างผลลัพธ์ด้านสิ่งแวดล้อมได้จริงเพียงใด

Blockchain จึงอาจเป็นอีกหนึ่งเครื่องมือสำคัญที่ช่วยเปลี่ยนข้อมูลด้านสิ่งแวดล้อมจากสิ่งที่ธุรกิจกล่าวอ้าง ให้กลายเป็นข้อมูลที่ตรวจสอบได้

Solar Heating อีกก้าวของโรงงานสีเขียว ลดต้นทุนพลังงาน เพิ่มประสิทธิภาพการผลิต

นอกเหนือจากการนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ บริษัทกำลังวางแผนนำพลังงานสะอาดเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการผลิต ผ่านการติดตั้งระบบ Solar Heating เพื่อใช้พลังงานแสงอาทิตย์ในการอุ่นน้ำก่อนส่งเข้าสู่เครื่องบดพลาสติก

แนวทางดังกล่าวมีเป้าหมายเพื่อลดภาระการทำงานของฮีตเตอร์ไฟฟ้าที่ต้องใช้พลังงานสูง โดยระบบฮีตเตอร์ที่ใช้อยู่มีกำลังไฟฟ้าสูงถึง 120 กิโลวัตต์ ซึ่งการนำพลังงานแสงอาทิตย์เข้ามาช่วยในขั้นตอนการเตรียมน้ำ จะช่วยลดการพึ่งพาพลังงานไฟฟ้า ลดต้นทุนการดำเนินงาน และเพิ่มประสิทธิภาพด้านการใช้พลังงานของโรงงาน

การลงทุนในนวัตกรรมพลังงานสะอาดจึงไม่ใช่เพียงการสร้างภาพลักษณ์องค์กรสีเขียว แต่เป็นการปรับโครงสร้างต้นทุนในระยะยาว ซึ่งจะช่วยให้ธุรกิจรีไซเคิลสามารถแข่งขันได้ท่ามกลางต้นทุนพลังงานและข้อกำหนดด้านสิ่งแวดล้อมที่มีแนวโน้มเข้มข้นขึ้น

 

related