22 ปี งบแก้ปัญหาชายแดนใต้ 5.2 แสนล้าน แก้ได้แค่ไหน? ป่วน 32 จุดคืนเดียว ส่งสัญญาณอะไร

ศูนย์ประสานการปฏิบัติที่ 4 ส่วนหน้า เปิดเผยว่า เมื่อค่ำวันที่ 22 สิงหาคม 2569 เกิดเหตุความไม่สงบกระจายในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ รวมทั้งสิ้น 32 จุดในคืนเดียว โดยแบ่งเป็นยะลา 14 เหตุการณ์ นราธิวาส 13 เหตุการณ์ และปัตตานี 5 เหตุการณ์ ครอบคลุม 13 อำเภอ มีทั้งการลอบวางระเบิด วางเพลิง เผายางรถยนต์ ทำลายเสาไฟฟ้าและสัญญาณ รวมถึงการโจมตีทรัพย์สินราชการ

จนกระทั่ง นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและ รมว.มหาดไทย นัดประชุมหน่วยงานด้านความมั่นคงที่ บน.6 เพื่อติดตามสถานการณ์ความไม่สงบในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ เมื่อคืนที่ผ่านมา (22 ส.ค.)

ทั้งนี้มี พล.ท.อดุลย์ บุญธรรมเจริญ รมว.กลาโหม, นายอรรษิษฐ์ สัมพันธรัตน์ ปลัดกระทรวงมหาดไทย, นายนฤชา โฆษาศิวิไลซ์ อธิบดีกรมการปกครอง, พล.อ.พนา แคล้วปลอดทุกข์ ผู้บัญชาการทหารบก, พล.อ.ชัยพฤกษ์ ด้วงประพัฒน์ เสนาธิการทหารบก และเลขาธิการ กอ.รมน. พร้อมหน่วยงานด้านความมั่นคง เข้าร่วมประชุม

มีรายงานว่า การประชุมด่วนในครั้งนี้ใช้เวลานานกว่า 1 ชั่วโมง จากนั้นนายกฯ ได้เดินทางไป จ.น่าน ลงพื้นที่เพื่อปฏิบัติภารกิจในสถานการณ์น้ำท่วม

กองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายในภาค 4 ส่วนหน้า วิเคราะห์เหตุการณ์ครั้งนี้ว่า เป็นการใช้ยุทธวิธีแบบกระจายจุด เพื่อแบ่งกำลังฝ่ายความมั่นคงให้ดูแลไม่ทั่วถึง มิได้มุ่งสร้างความเสียหายรุนแรงทันที หากแต่ต้องการส่งสัญญาณทั้งต่อรัฐบาลและประชาชนว่า กลุ่มผู้ก่อเหตุยังคงมีขีดความสามารถปฏิบัติงานพร้อมกันได้ในวงกว้าง และต้องการลดความเชื่อมั่นต่อแผนการถ่ายโอนภารกิจสู่ท้องถิ่นภายในปี 2570 ด้วย

ทั้งนี้จากการรวบรวมข้อมูล พบว่า ตัวเลขอย่างเป็นทางการว่าทุกรัฐบาลที่ผ่านมาได้จัดสรรและใช้จ่ายงบประมาณเพื่อแก้ไขปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้ ตั้งแต่ปีงบประมาณ พ.ศ.2547 จนถึงปีงบประมาณ พ.ศ.2569 ซึ่งเป็นปีปัจจุบัน รวมทั้งสิ้น 523,363.48 ล้านบาท หรือประมาณ 5.2 แสนล้านบาท ตัวเลขนี้เป็นผลรวมงบบูรณาการและงบประมาณที่จัดสรรผ่านหน่วยงานหลักในพื้นที่ ไม่นับรวมงบประมาณด้านความมั่นคงจากหน่วยงานกลางที่จัดสรรแยกต่างหาก

หากนับรวมงบประมาณด้านความมั่นคงจากทุกหน่วยงานทั้งกองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายใน กระทรวงกลาโหม กระทรวงมหาดไทย และส่วนอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง ตลอดระยะเวลาดังกล่าว ตัวเลขรวมอาจสูงถึงเกือบ 6 แสนล้านบาท ตามข้อมูลที่เปิดเผยและวิเคราะห์โดยหน่วยงานกำกับดูแลงบประมาณและฝ่ายนิติบัญญัติ

เฉพาะงบประมาณของกองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายในที่จัดสรรสำหรับพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ ตั้งแต่ปี 2551 ถึง 2568 รวม 18 ปี มีมูลค่าสูงถึง 123,097 ล้านบาท และในปีงบประมาณ 2569 งบประมาณส่วนนี้เพิ่มขึ้นสูงสุดในรอบ 11 ปี อยู่ที่ประมาณ 5,300 ล้านบาท ในขณะที่งบประมาณเพื่อการพัฒนาและแก้ไขปัญหารากฐานลดลงอย่างมาก

กองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายใน ได้เปิดเผยแผนยุทธศาสตร์ว่า ตั้งเป้าหมายส่งมอบพื้นที่และยุติความไม่สงบภายในปี 2570 แต่ยอมรับเองว่าเป็นเรื่องที่ท้าทายและอาจต้องปรับแนวทาง อย่างไรก็ตาม ข้อมูลเหตุการณ์ที่ยังคงเกิดขึ้นต่อเนื่องในรูปแบบกระจายจุด แสดงให้เห็นว่า แม้ใช้งบประมาณมหาศาลส่วนใหญ่ไปกับด้านความมั่นคง แต่การแก้ไขปัญหาที่รากฐานยังไม่เพียงพอ ทำให้ยังไม่สามารถยุติความไม่สงบได้อย่างยั่งยืน

นอกจากนี้มีรายงานว่า ศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) และศูนย์ข่าวภาคใต้ สำนักข่าวอิศรา รายงานว่า สถิติเหตุการณ์ความไม่สงบในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ (ที่ผ่านการรับรองจาก 3 ฝ่าย)

ปี 2560  เกิดเหตุความไม่สงบ 175 เหตุ มีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวม 495 ราย

ปี 2561 เกิดเหตุความไม่สงบ 153 เหตุ มีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวม 319 ราย

ปี 2562 เกิดเหตุความไม่สงบ 120 เหตุ มีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวม 353 ราย

ปี 2563 เกิดเหตุความไม่สงบ 57 เหตุ มีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวม 209 ราย

ปี 2564 เกิดเหตุความไม่สงบ 83 เหตุ มีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวม 223 ราย

ปี 2565 เกิดเหตุความไม่สงบ 94 เหตุ มีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวม 310 ราย

ปี 2566 เกิดเหตุความไม่สงบ 163 เหตุ มีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวม 250 ราย

ปี 2567 เกิดเหตุความไม่สงบ 170 เหตุ มีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวม 426 ราย

ปี 2568เกิดเหตุความไม่สงบ 153 เหตุ มีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวม 440 ราย

ปี 2569 เกิดเหตุความไม่สงบ 103 เหตุ มีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บรวม 245 ราย (ข้อมูล ณ 31 ก.ค.69)