สู้กับอัลกอริธึมให้เพจปัง และแนวทางการสร้างคอนเทนต์บนแพลตฟอร์ม
อัลกอริธึมที่เปลี่ยนแปลงของแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียกำลังส่งผลกระทบต่อผู้ใช้งาน เจ้าของเพจและเจ้าของช่องต่างๆ และการนำ AI มาช่วยในการประเมินข้อมูลหลังบ้านยิ่งทำให้การวางแผนคอนเทนต์จำเป็นต้องปรับตัวให้ทันเทคโนโลยีมากขึ้น
SHORT CUT
- คนทำเพจยุคใหม่ต้องตามให้ทันอัลกอริธึม
- ถึงคอนเทนต์จะดีถ้าไม่มีผู้ใช้งานมีส่วนร่วมยอดก็ตก
- ยอดตกไม่มีคนดู ใช้แฮชแท็ก #เปิดการมองเห็น ไม่ช่วยอะไร
อัลกอริธึมที่เปลี่ยนแปลงของแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียกำลังส่งผลกระทบต่อผู้ใช้งาน เจ้าของเพจและเจ้าของช่องต่างๆ และการนำ AI มาช่วยในการประเมินข้อมูลหลังบ้านยิ่งทำให้การวางแผนคอนเทนต์จำเป็นต้องปรับตัวให้ทันเทคโนโลยีมากขึ้น
คุณขจร เจียรนัยพานิชย์ กรรมการผู้จัดการ บริษัท The Zero Publishing ได้ขึ้นพูดในเซสชัน ‘Thailand’s Creator Landscape & Social Media Algorithm’ จากงาน ‘iCreator Camp 2024 Presented by SONY: ก้าวแรกสู่การเป็นคอนเทนต์ครีเอเตอร์มืออาชีพ’ ว่า จำนวนผู้ใช้โซเชียลมีเดียทุกแพลตฟอร์มมีการเติบโตขึ้นอย่างมาก ไม่ว่าจะเป็น
- Facebook : 58 ล้านคน
- LINE : 54.3 ล้านคน
- TikTok : 44.3 ล้านคน (เพิ่มขึ้น 4 ล้านคน หรือ +10% จากปี 2023)
- YouTube : 44.2 ล้านคน
- Instagram : 18.7 ล้านคน (เพิ่มขึ้น 0.5 ล้านคน หรือ +2% จากปี 2023)
- Twitter : 14.6 ล้านคน (เพิ่มขึ้น 0.5 ล้านคน หรือ +4% จากปี 2023)
จากตัวเลขดังกล่าวจะเห็นว่าคอนเทนต์ครีเอเตอร์มีช่องทางและแพลตฟอร์มในการทำคอนเทนต์ใหม่ๆ มากขึ้นทุกวัน รูปแบบการทำคอนเทนต์ก็จะแตกต่างกัน แต่การทำคอนเทนต์ให้ถูกใจอัลกอริธึม ถูกใจ AI เพื่อให้คอนเทนต์ที่เราสร้างขึ้นมานั้น มีโอกาสที่ผู้ชมจะได้เห็นเป็นวงกว้างขึ้น จำเป็นต้องทำบนหลักการทางคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ ผสมผสานไปกับความคิดสร้างสรรค์ เพราะต่อให้เราทำคอนเทนต์ดีแค่ไหน แต่ถ้าระบบเทคโนโลยีของแพลตฟอร์มมองไม่เห็นก็เท่ากับสูญเปล่า
"ปัญหาที่ทำให้คอนเทนต์ของเรา AI มองไม่เห็นนั้น ส่วนหนึ่งมาจากประวัติการทำคอนเทนต์เก่าไม่มีคุณภาพที่ดีพอ ซึ่งคุณภาพที่หมายถึงนี้ไม่ใช่เนื้อหา แต่หมายถึงไม่ถูกตามกฎของอัลกอริธึม ไม่เคยมีการกดไลก์ กดแชร์ กดคอมเมนต์และเป็นคอนเทนต์แบบ JPEG มาตลอด ก็ทำให้คะแนนอัลกอริธึมไม่ผ่านได้"
รู้ทันปัจจัยที่มีผลต่ออัลกอริธึมของโซเชียลมีเดีย
ไม่ใช่แค่เนื้อหาและเรื่องราวที่มีคุณภาพ ความคิดสร้างสรรค์และความสนุกสนาน แต่สิ่งที่มีผลอย่างมากกับอัลกอริธึมของลูกค้า ประกอบด้วย
- News Feed Visibility
- Interest in the Page
- Post Performance
- Past Page Performance
- Type of Content
- Recency
นั่นหมายความว่า เราอยู่ในยุคที่ต้องทำคอนเทนต์ให้ถูกใจอัลกอริธึม บางคอนเทนต์ถูกใจคน แต่ไม่ถูกใจ AI ก็เลยทำให้คนไม่เห็นคอนเทนต์เราก็เลยต้องมีทั้งศาสตร์และศิลป์
สังเกตได้จากอัลกอริธึมของแต่ละโซเชียลมีเดียที่ต่างกัน ดังนี้
- Facebook / Instagram : จะทำงานด้วยหลักการที่เชื่อว่า การที่มนุษย์ช่วยกันแชร์จะทำให้เนื้อหานั้นมีโอกาสโตเร็วขึ้น จึงทำให้ 85% ของคอนเทนต์มาจากการมีส่วนร่วมของผู้คน อีก 15% มาจากการแนะนำของ AI
- Youtube : 50% ของคอนเทนต์ที่ Feed ขึ้นมา คือ AI เป็นผู้แนะนำจากประสบการณ์ค้นหา การเข้ารับชมและเฉลี่ยการมองเห็นตามลำดับการเข้าไปดูแต่ละช่อง
- TikTok : 85% มาจาก AI อีก 15% มาจากเพื่อนหรือแวดวงของคนที่เราติดตาม
การใช้ AI เป็นหนึ่งแกนในการคัดกรองข้อมูลนั้นไม่ได้มีแต่เรื่องดีเสมอไป จะเห็นได้จากปัญหาที่ Youtube เคยเจอและส่งผลกระทบหนักถึงขั้นมีเด็กฆ่าตัวตาย จึงมีการออกกฎให้ Youtuber ต้องระบุข้อกำหนดให้ชัดทุกครั้งก่อนโพสต์ว่าเป็นคอนเทนต์ที่เหมาะสมกับเยาวชนหรือไม่
ดังนั้น คนทำคอนเทนต์ไม่ว่าออกในแพลตฟอร์มไหนก็ต้องรอบคอบและใส่ใจในอัลกอริธึมให้มากขึ้นด้วย
ทำคอนเทนต์แบบไหนไม่โดนกดยอด
ไม่ว่าจะเป็นเพจ สำนักข่าว แบรนด์ ย่อมต้องเคยเจอปัญหาโดนลดยอดการมองเห็น ยอดการเข้าถึง ทำให้คนที่มีจำนวนผู้ติดตามเยอะๆ แต่ยอดไลก์ ยอดแชร์และการแสดงความคิดเห็นมีสัดส่วนการมองเห็นที่น้อยกว่าควรจะเป็น
ดังนั้น เจ้าของข้อมูลจึงต้องรู้จักการวางโครงสร้างคอนเทนต์ให้เป็นระบบก่อนว่าจะเดินไปในแนวทางไหนและสร้างคอนเทนต์ให้มีคุณภาพ ด้วยหลักการดังนี้
- สามเหลี่ยมกลับหัว : คือรูปแบบการทำคอนเทนต์แบบทั่วไป กลุ่มเป้าหมายคือคนทุกกลุ่ม และคอนเทนต์เชิงลึกจะน้อย เช่น สำนักข่าว เพจข่าวยุคใหม่ เป็นต้น
- สี่เหลี่ยม : คือคอนเทนต์เฉพาะกลุ่ม (Nitch Market) จะโฟกัสแบบเฉพาะเรื่องใดเรื่องหนึ่ง และคอนเทนต์เจาะจงในจำนวนที่เท่าๆ กัน เช่น เพจแฟนคลับของศิลปินวง เพจข่าวบันเทิง เพจข่าวการตลาด ซึ่งเจาะหมวดหมู่ด้านเดียว
- สามเหลี่ยมหงาย : เป็นการทำคอนเทนต์แบบเจาะจงลงลึกไปที่ความชอบแบบเดียวกัน อาจจะมีผู้ติดตามไม่เยอะ แต่เหนียวแน่นมาก เช่น เพจของลิซ่า แบล็กพิงก์ เพจคนรักแคคตัส เพจขายของแมว เป็นต้น
หลังจากที่มีการวางโครงสร้างคอนเทนต์ชัดเจนแล้ว อัลกอริธึมจะเก็บข้อมูลว่าเพจนั้นทำคอนเทนต์แล้วมีคนอ่านมากน้อยแค่ไหน การมีส่วนร่วมเป็นอย่างไรด้วยการทำ Sample Test ก่อน โดยจะยิงโพสต์ล่าสุดของคุณไปที่คนกลุ่มแรก 500-1,500 คนเพื่อดูว่าการมีส่วนร่วมของฐานแฟนกลุ่มแรกเป็นอย่างไร ถ้าไปได้ดีก็จะส่งไปยังกลุ่มที่กว้างขึ้น 1,600-20,000 คน ถ้ายอดดีไปได้ดีอีกก็ส่งขยายไปอีก แต่ถ้ายอดแป้ก AI ก็จะหยุดส่งคอนเทนต์นี้ไป และไปดูที่โพสต์ใหม่ๆ ว่าเป็นอย่างไรบ้าง
ซึ่งระบบอัลกอริธึมจะทำแบบนี้กับทุกโพสต์ ทุกคอนเทนต์ของทุกเพจ ไม่ว่าคอนเทนต์นั้นจะเป็นไฟล์ภาพ หรือ คลิปวิดีโอระบบก็จะอ่านแค่คุณเป็น .jpg หรือ .mov เท่านั้น ไม่ได้วิเคราะห์จากเนื้อหาในคอนเทนต์ที่คุณทำเลย
ดังนั้น ถ้าอยากยอดดีทั้งโพสต์และคลิปก็ต้องรู้จักอัลกอริธึมพวกนี้ให้ดีก่อน และถ้าไม่อยากให้โดนกดยอดรีช ยอดการเข้าถึง ก็ต้องแยกเพจให้ชัดว่าต้องการโฟกัสเนื้อหาอะไร เพราะถ้าคุณยังกวาดคนอ่านทุกกลุ่ม หรือ ทำคอนเทนต์แบบหว่าน ทั้งก็อปเนื้อหามาทั้งดุ้นหรือก็อปภาพมาใช้จากต้นฉบับแบบเหมือนเปี๊ยบ โดยคาดหวังให้มีจำนวนคนดูหรือคนกดไลก์เยอะๆ ก็บอกได้เลยว่าไม่ได้ช่วยให้ยอดการเข้าถึงดีขึ้นได้เลย เพราะ AI จะปัดตกและมองว่าคุณเป็นบอทหรือสแปมมากขึ้นเท่านั้น รวมทั้งทำให้คะแนนเพจของคุณเป็นเรื่องที่ยากมากขึ้นเรื่อยๆ ด้วย
อ่านข่าวอื่นๆ เพิ่มเติม