'ปากกาควบคุมน้ำหนัก' คืออะไร ใครใช้ได้บ้าง ล่าสุดมียาเม็ดวางขายแล้ว
ปากกาลดน้ำหนักคือยาฉีดเลียนแบบฮอร์โมนในร่างกาย (GLP-1) เดิมใช้รักษาโรคเบาหวาน แต่มีผลทำให้น้ำหนักลด จึงถูกพัฒนามาเพื่อควบคุมน้ำหนัก
SHORT CUT
- ปากกาควบคุมน้ำหนักคือยาฉีดที่มีฮอร์โมนเลียนแบบฮอร์โมนในร่างกาย (GLP-1) ซึ่งเดิมใช้รักษาเบาหวาน แต่มีผลทำให้น้ำหนักลด
- ตัวยาออกฤทธิ์ที่สมองทำให้รู้สึกอิ่มเร็ว ลดความอยากอาหาร และทำให้กระเพาะอาหารบีบตัวช้าลงจึงอิ่มนานขึ้น
- เหมาะสำหรับผู้ที่มีภาวะอ้วน (BMI > 30) หรือมีภาวะน้ำหนักเกินร่วมกับโรคประจำตัว โดยต้องมีข้อบ่งชี้ทางการแพทย์ ไม่ใช่สำหรับทุกคน
- ล่าสุดมีการพัฒนายาในรูปแบบเม็ดสำหรับรับประทาน ซึ่งเริ่มวางจำหน่ายแล้วในอังกฤษและต้องใช้ใบสั่งยาจากแพทย์
ปากกาลดน้ำหนักคือยาฉีดเลียนแบบฮอร์โมนในร่างกาย (GLP-1) เดิมใช้รักษาโรคเบาหวาน แต่มีผลทำให้น้ำหนักลด จึงถูกพัฒนามาเพื่อควบคุมน้ำหนัก
ในปัจจุบัน กระแส 'ปากกาลดน้ำหนัก' กลายเป็นหนึ่งในวิธีการลดน้ำหนักที่ได้รับความสนใจอย่างมาก หลายคนอาจเคยได้ยินหรือเห็นผ่านโซเชียลมีเดีย แต่ยังไม่เข้าใจว่าจริง ๆ แล้วคืออะไร ใช้อย่างไร และเหมาะกับใคร
ปากกาลดน้ำหนักเป็น ยาฉีดที่มีลักษณะเป็นปากกา ภายในบรรจุฮอร์โมนที่เลียนแบบฮอร์โมนในร่างกายกลุ่ม Incretin ได้แก่ GLP-1 และ GIP เดิมที ยากลุ่มนี้ถูกใช้เพื่อรักษา โรคเบาหวานชนิดที่ 2 แต่พบว่าผู้ป่วยมีน้ำหนักลดลงอย่างชัดเจน จึงมีการพัฒนาให้เป็นยาสำหรับ ช่วยควบคุมน้ำหนักในผู้ที่มีภาวะอ้วน
รูปแบบการใช้ 'ปากกาลดน้ำหนัก' มี 2 แบบ
- ฉีดทุกวัน
- ฉีดสัปดาห์ละครั้ง
ในปัจจุบันแบบ ฉีดสัปดาห์ละครั้งได้รับความนิยมมากกว่า เนื่องจากสะดวกต่อการใช้งานและให้ผลการลดน้ำหนักได้ดี
กลไกการทำงาน ในระบบของร่างกาย
- ที่สมอง ยาออกฤทธิ์ต่อศูนย์ควบคุมความหิว ทำให้สมองรับรู้ว่า “อิ่มแล้ว” จึงช่วยลดความอยากอาหาร
- ที่กระเพาะอาหาร ทำให้กระเพาะบีบตัวช้าลง อาหารอยู่ในกระเพาะนานขึ้น ส่งผลให้รู้สึกอิ่มนาน
- ที่ตับอ่อน ช่วยกระตุ้นการหลั่งอินซูลิน จึงช่วยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดในผู้ป่วยเบาหวาน แต่ในคนทั่วไปจะไม่ทำให้เกิดภาวะน้ำตาลต่ำ
ใครบ้างที่เหมาะกับการใช้ปากกาลดน้ำหนัก
สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ในประเทศไทย เปิดเผยว่าผู้ที่เหมาะกับการใช้ยากลุ่มนี้ ได้แก่ ผู้ที่มี ภาวะอ้วน (BMI มากกว่า 30) ผู้ที่มี BMI มากกว่า 27 และมีโรคร่วมจากความอ้วน เช่น
- ความดันโลหิตสูง
- ไขมันพอกตับ
- ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ
- ผู้ที่มี โรคหัวใจร่วมกับภาวะอ้วน เพื่อลดความเสี่ยงการเกิดโรคซ้ำ
- ผู้ที่มี ไขมันพอกตับระดับปานกลาง ที่ยังไม่ถึงขั้นตับแข็ง
ดังนั้น ยานี้จึง ไม่ได้เหมาะสำหรับทุกคนที่อยากลดน้ำหนัก แต่ต้องมีข้อบ่งชี้ทางการแพทย์ชัดเจน
อังกฤษเริ่มวางขาย 'ยาควบคุมน้ำหนัก' แบบเม็ดแล้ว
อังกฤษเริ่มขาย Wegovy แบบเม็ด อย่างเป็นทางการ แต่หลายคนอาจเข้าใจผิดว่าเดินเข้าร้านแล้วซื้อได้เลย โดย Wegovy แบบเม็ด เริ่มวางจำหน่ายในสหราชอาณาจักร หลังได้รับการอนุมัติจากหน่วยงานกำกับยาของอังกฤษเมื่อเดือนมิถุนายนที่ผ่านมา ถือเป็น ยาเม็ด GLP-1 ตัวแรกของประเทศที่ได้รับอนุมัติสำหรับการลดน้ำหนัก และเป็นอีกทางเลือกสำหรับผู้ที่ไม่ต้องการฉีดยาลดน้ำหนักทุกสัปดาห์
แม้ยาจะเริ่มวางจำหน่ายแล้ว แต่ Wegovy แบบเม็ดเป็นยาที่ต้องมีใบสั่งแพทย์ (Prescription Only Medicine) ผู้ที่ต้องการใช้จะต้องกรอกแบบประเมินสุขภาพหรือเข้ารับการปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรก่อน หากผ่านเกณฑ์จึงจะได้รับใบสั่งยา และสามารถซื้อผ่านร้านขายยาหรือคลินิกเอกชนที่เข้าร่วมโครงการได้ ขณะนี้ยังเป็นการรักษาแบบ Private และ ยังไม่มีให้ใช้ทั่วไปผ่าน NHS
สำหรับตัวยา Wegovy แบบเม็ด มีตัวยาสำคัญ Semaglutide เหมือนกับแบบฉีด แต่เปลี่ยนมาเป็นการรับประทาน วันละ 1 เม็ด โดยต้องรับประทาน ตอนท้องว่าง หลังอดอาหารอย่างน้อย 8 ชั่วโมง และรออย่างน้อย 30 นาที ก่อนรับประทานอาหารหรือเครื่องดื่มอื่น เพื่อให้ร่างกายดูดซึมยาได้ดีที่สุด
ราคาจำหน่ายเริ่มต้นประมาณ £79-£99 ต่อเดือน แล้วแต่ขนาดยาและผู้ให้บริการ โดยบางร้านจะทยอยเปิดจำหน่ายตามลำดับ และต้องผ่านการประเมินทุกครั้งก่อนสั่งจ่ายยา