ไขปริศนาจิตวิทยา : ทำไมสัตว์ตายในหนัง-ซีรีส์ ถึงทำให้เราเศร้ากว่าคนตายซะอีก

ความไร้เดียงสาและรักที่ไม่มีเงื่อนไข

ในโลกของภาพยนตร์ ตัวละครมนุษย์มักถูกสร้างมาให้มีความซับซ้อนทางศีลธรรม มีความบกพร่อง และมีเหตุผลเบื้องหลังการกระทำ เมื่อมนุษย์พบจุดจบ สมองของเราจึงมักหาเหตุผลมารองรับได้อัตโนมัติว่า "พวกเขาเลือกทางนั้นเอง" หรือ "มันเป็นผลจากการกระทำ"

แต่สำหรับสัตว์ พวกมันคือตัวแทนของ "ความบริสุทธิ์" และ "ความไร้เดียงสา" สัตว์ในเรื่องมักเป็นเพียงผู้ติดตามที่ซื่อสัตย์ ไม่ได้มีส่วนรู้เห็นหรือก่อความขัดแย้งใดๆ ความสัมพันธ์ระหว่างคนกับสัตว์คือรูปแบบของ "รักที่ไม่มีเงื่อนไข" ดังนั้น เมื่อสิ่งมีชีวิตที่มอบความรักให้อย่างซื่อตรงต้องมาจบชีวิตลงเพราะความผิดพลาดของมนุษย์ จิตใต้สำนึกของเราจึงร้องตะโกนว่า นี่คือความอยุติธรรมอย่างรุนแรง

ภาพสะท้อนของเหยื่อผู้บริสุทธิ์และแผลในใจ

เบียทริซ คูเอร์โว นักจิตวิทยา ชี้ให้เห็นว่าบรรทัดฐานทางศีลธรรมของมนุษย์นั้นละเอียดอ่อน การที่สัตว์ต้องตายในฐานะ "เหยื่อที่ไร้ทางสู้" โดยที่พวกมันไม่รู้ตัวด้วยซ้ำว่าอันตรายคืออะไร ยิ่งทวีคูณความน่าสงสารให้พุ่งสูงขึ้น

นอกจากนี้ การตายของสัตว์บนหน้าจอยังทำหน้าที่กระตุ้นความทรงจำที่เจ็บปวดในชีวิตจริง (Trauma) ผู้ชมหลายคนไม่ได้ร้องไห้แค่เพราะสัตว์ในหนังตาย แต่กำลังเชื่อมโยงความสูญเสียนั้นเข้ากับ "เพื่อนรักสี่ขา" ของตนเอง ในยุคที่เราชาชินกับภาพความรุนแรงของมนุษย์ผ่านหน้าฟีดข่าวทุกวัน ความทุกข์ทรมานของสัตว์จึงกลายเป็นจุดเปราะบางที่ทะลวงกำแพงความด้านชาของเราได้สำเร็จ

วิทยาศาสตร์ยืนยัน: เราเห็นใจสัตว์เท่าทารก

ไม่ใช่แค่ความรู้สึกส่วนตัว แต่วิทยาศาสตร์มีคำตอบให้กับเรื่องนี้ โดยงานวิจัยจากมหาวิทยาลัยนอร์ทอีสเทิร์นและโคโลราโด ได้ทำการทดสอบกับนักศึกษา 256 คน โดยให้ประเมินความรู้สึกต่อข่าวการทำร้ายเหยื่อที่แตกต่างกัน

ผลลัพธ์ที่ได้น่าทึ่งมาก เพราะ  ระดับความเห็นอกเห็นใจที่มนุษย์มีต่อ "ลูกสุนัข" และ "สุนัขโต" นั้นสูงเทียบเท่ากับ "เด็กทารก" ในขณะที่เหยื่อที่เป็นชายวัยผู้ใหญ่กลับได้รับความเห็นอกเห็นใจน้อยที่สุด นั่นเป็นเพราะมนุษย์มีแนวโน้มที่จะปกป้องสิ่งมีชีวิตที่ดูเปราะบางและไม่สามารถดูแลตัวเองได้

เครื่องมือเรียกน้ำตาชั้นยอดในหนัง-ซีรีส์

ด้วยกลไกทางจิตวิทยานี้ ผู้สร้างภาพยนตร์จึงมักใช้ความตายของสัตว์เป็น "เครื่องมือดึงอารมณ์" (Emotional Device) ที่ทรงพลังที่สุด ลองนึกถึงฉากบีบหัวใจที่พระเอกต้องจบชีวิต Sam น้องหมาคู่ใจใน I Am Legend หรือการตายของ Daisy ลูกสุนัขบีเกิลที่เป็นฟางเส้นสุดท้ายให้ John Wick ต้องกลับไปล้างแค้น ซึ่งผู้ชมทั้งโลกต่างเห็นพ้องต้องกันว่า "สมควรแล้ว"

ความอ่อนไหวในประเด็นนี้รุนแรงถึงขั้นทำให้เกิดเว็บไซต์อย่าง DoesTheDogDie.com เพื่อให้คนรักสัตว์เข้าไปเช็กก่อนว่าหนังเรื่องนี้จะทำร้ายจิตใจพวกเขาหรือไม่ เพราะสำหรับหลายคนแล้ว หนังโหดแค่ไหนก็ทนดูได้... แต่ถ้าหมาตาย เราขอข้าม!

การที่เราพร้อมจะเสียน้ำตาให้กับสัตว์ในภาพยนตร์ ไม่ได้แปลว่าเราเมินเฉยต่อเพื่อนมนุษย์ แต่กลับเป็นเครื่องยืนยันว่า ท่ามกลางโลกที่เต็มไปด้วยความวุ่นวายและสลับซับซ้อน ลึกๆ แล้วมนุษย์ยังคงให้คุณค่ากับความรักที่บริสุทธิ์และการปกป้องผู้ที่อ่อนแอกว่าเสมอ

ที่มา : elpais movieweb .popsugar  sciencedaily