ตรีรัตน์จี้รัฐทบทวนโซลาร์ประชาชน หวั่นล็อกสเปคเอื้อนายทุน

ทีมเศรษฐกิจประชาธิปัตย์ด้านพลังงานยืนยัน การตรวจสอบโครงการโซลาร์ภาคประชาชนมุ่งรักษาผลประโยชน์ประชาชน ไม่ใช่เอื้อธุรกิจส่วนตัว พร้อมตั้งคำถามหลักประกัน 7 ปี ประกันอัคคีภัย และบทบาทการไฟฟ้าที่เข้ามารับงานติดตั้ง หวั่นเปิดช่องทุนใหญ่ได้เปรียบและเกิดระบบจ้างเหมาช่วง

นายตรีรัตน์ ศิริจันทโรภาส กรรมการทีมเศรษฐกิจด้านพลังงาน พรรคประชาธิปัตย์ ออกมาชี้แจงกรณีการเคลื่อนไหวเรียกร้องให้รัฐบาลทบทวนหลักเกณฑ์และเงื่อนไขของโครงการโซลาร์ภาคประชาชน หลังมีข้อวิพากษ์วิจารณ์ว่าการออกมาเรียกร้องดังกล่าวอาจเกี่ยวข้องกับผลประโยชน์ส่วนตัวและกลุ่มธุรกิจที่เกี่ยวข้อง

นายตรีรัตน์ยืนยันว่า แม้ก่อนเข้ามาทำงานกับพรรคประชาธิปัตย์จะเคยทำงานในบริษัทรับติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ แต่เมื่อเข้าสู่บทบาททางการเมืองและได้รับมอบหมายให้ดูแลนโยบายด้านพลังงาน ก็ต้องทำหน้าที่ในฐานะตัวแทนประชาชน โดยสิ่งที่ต้องการเห็นคือการผลักดันให้โครงการโซลาร์ภาคประชาชน ซึ่งเป็นนโยบายที่มีเป้าหมายช่วยให้ครัวเรือนประหยัดค่าไฟฟ้า สามารถดำเนินการได้อย่างมีประสิทธิภาพและเกิดประโยชน์สูงสุดต่อประชาชน

พร้อมย้ำว่า โครงการดังกล่าวไม่ควรออกแบบเงื่อนไขเพื่อเอื้อประโยชน์ให้ผู้ประกอบการรายใดรายหนึ่ง ไม่ควรมีการล็อกสเปก และต้องเปิดโอกาสให้เกิดการแข่งขันอย่างเสรีและเป็นธรรม

ย้ำจุดยืนไม่รับงานภาครัฐ ปฏิเสธใช้ตำแหน่งเอื้อธุรกิจ

นายตรีรัตน์กล่าวว่า ตลอดระยะเวลาการทำงานที่ผ่านมา มีจุดยืนที่ชัดเจนมาโดยตลอด คือไม่รับงานจากภาครัฐ แม้ตนจะมีประสบการณ์ในธุรกิจติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ภาคเอกชน ทั้งบนหลังคาวัด บ้านพักอาศัย โรงเรียน และสนามกอล์ฟ แต่ไม่เคยใช้การเคลื่อนไหวทางการเมืองหรือการตรวจสอบนโยบายภาครัฐเพื่อสร้างประโยชน์ให้กับบริษัทหรือเครือข่ายธุรกิจของตนเอง

โดยยืนยันว่าไม่เคยรับงานภาครัฐ และไม่มีความคิดที่จะเข้าไปรับงานในลักษณะดังกล่าว การออกมาตรวจสอบโครงการโซลาร์ภาคประชาชนครั้งนี้ เป็นการนำความรู้และประสบการณ์ด้านเทคนิคที่มีอยู่มาใช้ตรวจสอบนโยบาย เนื่องจากเป็นโครงการที่มีรายละเอียดทางวิชาชีพและจำเป็นต้องอาศัยผู้ที่มีความเข้าใจในระบบโซลาร์เซลล์เข้ามาพิจารณา

หวั่นผู้ประกอบการรายเล็กเสียเปรียบทุนใหญ่

สำหรับประเด็นการติดต่อประสานงานกับนายพลพีร์ สุวรรณฉวี รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย นายตรีรัตน์ยอมรับว่าได้ส่งข้อความผ่านแอปพลิเคชันไลน์ไปจริง โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอให้พิจารณาทบทวนหรือยกเลิกเงื่อนไขบางประการของโครงการ ได้แก่ การกำหนดหลักประกัน 7 ปี การประกันอัคคีภัย และข้อกำหนดเกี่ยวกับการล้างแผงโซลาร์เซลล์

เหตุผลสำคัญคือ ต้องการให้ข้อกำหนดต่าง ๆ เป็นไปตามกลไกตลาด และไม่กลายเป็นอุปสรรคต่อผู้ประกอบการรายย่อย เพราะหากมีเงื่อนไขด้านหนังสือค้ำประกันหรือหลักประกันที่มีต้นทุนสูง อาจทำให้ผู้ประกอบการรายใหญ่ที่มีเงินทุนและศักยภาพทางการเงินมากกว่าได้รับความได้เปรียบ ขณะที่ธุรกิจขนาดเล็กไม่สามารถเข้าร่วมการแข่งขันได้อย่างเท่าเทียม

นายตรีรัตน์ยกตัวอย่างกรณีประชาชนในพื้นที่อำเภอแม่สอด จังหวัดตาก ที่ต้องการติดตั้งระบบโซลาร์ภาคประชาชน แต่ผู้ประกอบการในท้องถิ่นไม่มีเงินทุนเพียงพอสำหรับวางหลักประกันตามข้อกำหนด จึงอาจต้องว่าจ้างบริษัทจากกรุงเทพมหานครเข้ามาดำเนินการแทน

สถานการณ์ดังกล่าวอาจนำไปสู่ระบบการจ้างเหมาช่วง โดยบริษัทที่ได้รับงานไม่ได้เป็นผู้ติดตั้งระบบด้วยตนเองโดยตรง ส่งผลให้เกิดปัญหาในการติดตามและดูแลระบบในระยะยาว ทั้งการอัปเกรดอุปกรณ์ การบำรุงรักษา และการให้บริการหลังการติดตั้ง ซึ่งอาจสร้างภาระให้กับประชาชนในอนาคต

เปิดใจปมสนทนาส่วนตัว อภิปรายในสภาฯ

นายตรีรัตน์ยังกล่าวถึงกรณีการพูดคุยกับนายพลพีร์ หรือที่เรียกกันว่า 'พี่เต้ย' โดยยอมรับว่าได้ติดต่อพูดคุยกันจริง เนื่องจากเคยร่วมงานกันในคณะอนุกรรมาธิการของสภาผู้แทนราษฎร จึงต้องการนำข้อกังวลของผู้ประกอบการรายย่อยและประชาชนไปสะท้อนให้พิจารณา เพื่อหาแนวทางแก้ไขปัญหาร่วมกัน แทนที่จะใช้เพียงการแถลงข่าวเรียกร้องต่อสาธารณะ

อย่างไรก็ตาม นายตรีรัตน์ระบุว่า สิ่งที่ทำให้รู้สึกผิดหวังคือ การนำประเด็นจากการสนทนาส่วนตัวไปกล่าวพาดพิงในสภาฯ โดยมีการยกตัวอย่างว่าการติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ในราคา 140,000 บาทไม่สามารถดำเนินการได้ ซึ่งนายตรีรัตน์ยืนยันว่าไม่ใช่ข้อเท็จจริง

เจ้าตัวระบุว่า เดิมทีเข้าใจว่าการพูดคุยกับคนที่เคยร่วมงานกันจะเป็นการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นอย่างตรงไปตรงมา ด้วยความหวังดีและต้องการให้การแก้ไขปัญหาเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว อีกทั้งยังเชื่อว่านักการเมืองรุ่นใหม่ แม้จะอยู่ต่างพรรคกัน แต่ควรมีเป้าหมายร่วมกันในการทำงานเพื่อประโยชน์ของประชาชน

แต่เมื่อบทสนทนาส่วนตัวถูกนำมาใช้เป็นเครื่องมือทางการเมือง จึงมองว่าเป็นการกระทำที่ไม่เหมาะสมและผิดมารยาททางการเมือง พร้อมแสดงความเสียดายที่การเอาชนะกันทางการเมืองกลับมีความสำคัญมากกว่าการแก้ไขปัญหาให้ประชาชน

ส่วนกรณีที่มีการตั้งข้อสงสัยและพยายามเชื่อมโยงการเคลื่อนไหวดังกล่าวเข้ากับผลประโยชน์ของพรรคประชาธิปัตย์ นายตรีรัตน์ยืนยันว่า การแถลงข่าวและข้อเรียกร้องทั้งหมดไม่ได้มีเป้าหมายเพื่อสร้างประโยชน์ให้กับตนเองหรือธุรกิจที่เกี่ยวข้อง

โดยข้อเสนอที่นำเสนอมาจากการหารือและตกผลึกผ่านทีมเศรษฐกิจของพรรคประชาธิปัตย์ ซึ่งมีนายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ สส.บัญชีรายชื่อ และหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ เป็นหัวหน้าทีม ร่วมกับนายกรณ์ จาติกวณิช สส.บัญชีรายชื่อ และรองหัวหน้าพรรค

นายตรีรัตน์ระบุว่า ข้อเสนอของทีมเศรษฐกิจที่ผ่านมาเป็นแนวทางที่พยายามรักษาความสมดุลระหว่างผู้ประกอบการและประชาชน ไม่ได้มุ่งเข้าข้างธุรกิจรายใดรายหนึ่ง แต่ต้องการให้ประชาชนเป็นผู้ได้รับประโยชน์จากนโยบายภาครัฐอย่างแท้จริง

ส่วนต่าง 30,000 บาท จี้รัฐแจงรายละเอียดโครงการ

สำหรับแนวทางการขับเคลื่อนข้อเสนอและตรวจสอบการดำเนินงานของรัฐบาลต่อจากนี้ นายตรีรัตน์กล่าวว่า ก่อนหน้านี้ได้เปิดเผยเอกสารที่เกี่ยวข้องกับข้อสงสัยเรื่องพฤติกรรมการหักหัวคิว โดยพบว่าหน่วยงานของการไฟฟ้าได้ส่งอีเมลสอบถามผู้ให้บริการติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ถึงความพร้อมในการรับงานในราคา 110,000 บาท

ขณะที่ราคาที่ภาครัฐประกาศสำหรับโครงการอยู่ที่ 140,000 บาท จึงเกิดข้อสังเกตเกี่ยวกับส่วนต่างราคา 30,000 บาท ซึ่งยังต้องรอคำชี้แจงว่าหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะทบทวนรายละเอียดดังกล่าวอย่างไร รวมถึงจะมีการปรับปรุงหรือกำหนดหลักเกณฑ์ใหม่หรือไม่

นอกจากนี้ ยังตั้งคำถามถึงเป้าหมายของรัฐบาลที่ต้องการผลักดันให้โครงการครอบคลุม 1 ล้านครัวเรือนภายในเดือนกันยายน 2570 ว่าจะสามารถดำเนินการได้ทันตามกำหนดหรือไม่ และหากไม่สามารถทำได้ตามเป้าหมาย เงินกู้ที่เตรียมนำมาใช้สนับสนุนโครงการจะถูกนำไปจัดสรรหรือใช้ประโยชน์ในส่วนใดต่อไป

ชี้การไฟฟ้าไม่มีบุคลากรเพียงพอ 

อีกหนึ่งประเด็นที่นายตรีรัตน์ให้ความสำคัญ คือบทบาทของหน่วยงานการไฟฟ้าที่เข้ามารับงานติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์โดยตรง ทั้งที่อาจไม่มีบุคลากรเพียงพอสำหรับดำเนินงานทั้งหมดด้วยตนเอง

นายตรีรัตน์มองว่า เมื่อหน่วยงานการไฟฟ้าเข้ามารับงาน ก็มีความเป็นไปได้สูงที่จะต้องใช้วิธีว่าจ้างผู้รับเหมาช่วงต่อ ซึ่งอาจทำให้เกิดช่องว่างในการดำเนินงานและการควบคุมคุณภาพ

นอกจากนี้ ยังตั้งข้อสังเกตเกี่ยวกับหลักการดำเนินงานของรัฐวิสาหกิจที่ต้องคำนึงถึงผลประกอบการและกำไร หากหน่วยงานการไฟฟ้ารับงานจากประชาชนในราคา 140,000 บาท แต่ต้องไปว่าจ้างผู้รับเหมารายอื่นในราคาที่ต่ำกว่าเพื่อรักษาส่วนต่างและสร้างกำไร ก็อาจเกิดคำถามถึงความเหมาะสมและความเป็นธรรมต่อประชาชนที่จ่ายเงินเต็มจำนวน แต่ได้รับบริการหรืออุปกรณ์ที่มีต้นทุนต่ำกว่า

นายตรีรัตน์จึงเห็นว่าหน่วยงานการไฟฟ้าควรพิจารณาถอนตัวจากการเข้ามาแข่งขันรับงานติดตั้งกับผู้ประกอบการภาคประชาชน เนื่องจากไม่ควรนำหน่วยงานของรัฐเข้ามาแข่งขันกับผู้ประกอบการที่ทำธุรกิจอยู่ในตลาดอยู่แล้ว โดยเฉพาะเมื่อหน่วยงานดังกล่าวอาจไม่ได้มีศักยภาพด้านบุคลากรติดตั้งเพียงพอที่จะดำเนินงานด้วยตนเอง 

ย้ำต้องไม่ล็อกสเปกและเอื้อทุนใหญ่

นายตรีรัตน์กล่าวทิ้งท้ายว่า โครงการโซลาร์ภาคประชาชนถือเป็นแนวคิดที่ดี เพราะมีส่วนช่วยสนับสนุนให้ครัวเรือนเปลี่ยนผ่านไปสู่การใช้พลังงานสะอาด ลดภาระค่าไฟฟ้า และสร้างโอกาสให้ประชาชนสามารถผลิตพลังงานใช้เองได้

อย่างไรก็ตาม การเป็นโครงการที่มีเจตนาดีไม่ได้หมายความว่าการกำหนดหลักเกณฑ์และวิธีดำเนินงานจะถูกต้องทั้งหมด รัฐบาลจึงควรทบทวนรายละเอียดให้รอบด้าน เพื่อให้ประชาชนได้รับประโยชน์สูงสุด ไม่ใช่เปิดช่องให้หน่วยงานหรือองค์กรขนาดใหญ่ รวมถึงกลุ่มทุนรายใหญ่เข้ามาได้รับประโยชน์มากกว่าผู้ประกอบการรายย่อย

สิ่งสำคัญคือ ต้องสร้างระบบการแข่งขันที่เสรี โปร่งใส และเป็นธรรม เปิดโอกาสให้ประชาชนสามารถเลือกผู้ประกอบการติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ที่ต้องการใช้บริการได้ โดยเฉพาะผู้ให้บริการในพื้นที่ของตนเอง พร้อมหลีกเลี่ยงเงื่อนไขที่นำไปสู่การล็อกสเปกหรือจำกัดการแข่งขัน

เป้าหมายของการตรวจสอบครั้งนี้ไม่ใช่การขัดขวางโครงการโซลาร์ภาคประชาชน แต่ต้องการให้โครงการที่มีประโยชน์ต่อประเทศและประชาชนสามารถเดินหน้าได้อย่างถูกต้อง เป็นธรรม และสร้างประโยชน์ให้กับครัวเรือนได้อย่างแท้จริง 

ข่าวที่เกี่ยวข้อง

• 'ตรีรัตน์' ซัด กพช. ซื้อไฟโซลาร์ 2.2 ขาย 5 บาท ชี้หากินส่วนต่างฟันกำไร 5 พันล้าน 
• พาชม! โรงเพาะเลี้ยงกุ้งก้ามกราม ‘พลังงานแสงอาทิตย์’ รักษ์โลก 
• รู้จัก 3 สนามบินรักษ์โลก แม่ฮ่องสอน-เลย-น่านนคร ต้นแบบใช้พลังงานประหยัด