เจาะงบกองทุนหมู่บ้าน ล็อตแรกเทอีสาน 92% กังขากระจุกตัว อ.ยางตลาด กาฬสินธุ์ ได้มากกว่า 10 จังหวัดท้ายรวมกัน

รวยไปไหน รวยที่นั่น รวยไม่ไหวแล้ว! เปิดข้อมูล ‘กองทุนหมู่บ้าน’ เต็มไปด้วยคำถามของเหล่าผู้ขอทุน เมื่องบไปกองโซนอีสานอย่างมีนัยยะสำคัญในล็อตแรก บางอำเภอในกาฬสินธุ์ได้มากกว่า 10 จังหวัดท้ายตารางรวมกัน ยังอนุมัติไม่ครบตามที่ประกาศและตามงบที่รัฐบาลชุดก่อนตั้งไว้?

SPRiNG ประมวลข้อมูลจากรายงานสรุปการพิจารณาอนุมัติคำขอรับการสนับสนุนงบประมาณ โครงการสนับสนุน เสริมสร้าง ศักยภาพกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองอย่างมั่นคง ปี 2569 ของสำนักงานกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมืองแห่งชาติ (สทบ.) รายงานข่าว และคำอภิปรายร่าง พ.ร.บ.งบประมาณรายจ่ายประจำปี 2570 ของ วทันยา บุนนาค ในฐานะ กมธ.วิสามัญ ที่ระบุว่า ก่อนที่กองทุนหมู่บ้านจะของบจากสภาฯ อีก 500 ล้านบาทในปีนี้ อยากให้ตรวจสอบว่างบเดิมที่เคยได้ไปในปี 68-69 ไปถึงมือชาวบ้านแล้วหรือไม่? ทีมข่าวพบความน่าสนใจในการกระจายตัวของงบประมาณกองทุนหมู่บ้าน ภายใต้การกำกับดูแลของ สุขสมรวย วันทนียกุล รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี และสส.อำนาจเจริญ เขต 1 สังกัด พรรคภูมิใจไทย ดังนี้

งบล็อตแรกกองที่อีสาน รวมงบสองล็อต อีสานได้มากกว่าทุกภาคที่เหลือรวมกัน

การของบประมาณกองทุนหมู่บ้าน มีหลักเกณฑ์ที่แตกต่างจากกองทุนอื่นๆ กล่าวคือ จะพิจารณาจากคำขอ โครงการ วัตถุประสงค์ การดำเนินการที่ผ่านมา และยังพิจารณาตามลำดับก่อนหลังในการยื่นคำขอของกองทุนต่อสำนักงานด้วย  อธิบายอย่างเข้าใจง่ายคือ แม้หลายกองทุนจะผ่านคุณสมบัติ แต่ถ้างบประมาณถูกอนุมัติจนหมดที่คิวก่อนหน้าที่ยื่นก่อนแล้ว กองทุนที่ยื่นขอทีหลังก็มีโอกาสไม่ผ่านการอนุมัติ ซึ่งข้อสังเกตการอนุมัติงบรอบนี้ คือในล็อตอนุมัติแรก (17 ส.ค. 69) อนุมัติงบ 329.5 ล้านบาท ลงภาคอีสาน 304.6 ล้านบาท หรือ 92% มุกดาหารได้ 53.2 ล้านบาท กาฬสินธุ์ 48.5 ล้านบาท ซึ่งภาคอื่นทั้งประเทศรวมกัน ได้ในล็อตแรกแค่ 24.9 ล้านบาทน้อยกว่าหนึ่งจังหวัดบางจังหวัดในภาคอีสานเสียอีก

ในล็อตที่สอง (28 ส.ค. 69) อนุมัติเพิ่มอีก 680.1 ล้านบาท อีสานได้อีก 227 ล้านบาท รวมภาคอีสานได้งบประมาณทั้งล็อตที่ 1+2 รวมกว่า 531.6 ล้านบาท ขณะที่ภาคอื่นๆ คือ ภาคเหนือ กลาง และภาคใต้ ได้งบประมาณรวมกันสองล็อตเพียง 478 ล้านบาท

งบยังเบิกจ่ายไม่ครบวงเงินที่รัฐมนตรีประกาศ ประชาชนถามหางบหมื่นล้านที่รัฐบาลก่อนตั้งไว้

จนถึงปัจจุบัน กองทุนหมู่บ้านอนุมัติงบไปเพียง 1,010 ล้านบาท จากยอด 3,964 ล้านบาทที่รัฐมนตรีสุขสมรวย วันทนียกุล รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรีผู้ดำรงตำแหน่งประธานคณะกรรมการกองทุนฯ ประกาศไว้ ซึ่งภาคประชาชนที่ออกมาวิพากษ์วิจารณ์กองทุนหมู่บ้านในนามเพจ ‘ข่าวกองทุนหมู่บ้าน’ ระบุว่า งบเดิมที่รัฐบาลเพื่อไทยจัดไว้ปี 68 วงเงิน 11,392 ล้าน/ มีมติ ครม.เพิ่มเติมให้อีก 3,964 ล้าน/ งบปี 69 อีก 5,955 ล้าน รวมกว่า 21,311 ล้าน สามารถจัดสรรให้กองทุนได้ถึง 69,409 กองทุน มีการโยกเงิน 5,955 ล้านไปทำเพิ่มทุนดอกคนละครึ่ง มีกองทุนยื่นคำขอกว่า 46,822 กองทุน แต่รัฐมนตรีประกาศขณะไปเยี่ยมกองทุนหรือไปเปิดงานว่าจะจัดสรรงบกองทุนหมู่บ้านเพียง 3,964 ล้านบาท 

(หมายเหตุ: ตัวเลข 21,311 ล้านบาท และ 46,822 กองทุน เป็นข้อมูลจากเพจดังกล่าว SPRiNG อยู่ระหว่างขอยืนยันจาก สทบ. และตรวจสอบกับเอกสารงบประมาณ)

คำถามต่อไปคือ งบประมาณที่รัฐสภาอนุมัติมาแล้วสำหรับกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมือง คือเท่าไร ถูกจัดสรรตรงตามวัตถุประสงค์/คำขอใน พรบ.งบประมาณ หรือไม่ หากถูกต้อง ในวงเงิน 3,964 ล้านบาทที่รัฐมนตรีประกาศ ขณะนี้อนุมัติเพียง 1 ใน 3 คือ 1,010 ล้านบาท (ข้อมูล 28 ส.ค. 69) แล้วเงินที่เหลืออีกกว่า 2,954 ล้านบาท อยู่ที่ไหน?

รวยไปที่ไหน ความรวยไปที่นั่น

จากข้อมูล พบว่า 7 ใน 10 จังหวัดที่รัฐมนตรีสุขสมรวย เดินทางไปเยี่ยมช่วง ก.ค.–ส.ค. 2569 ติด TOP 20 ของประเทศ ได้แก่ กาฬสินธุ์ #2 · ขอนแก่น #3 · มุกดาหาร #4 · มหาสารคาม #7 · สุรินทร์ #15 · ชัยภูมิ #18 · กาญจนบุรี #20 

แต่อีก 3 จังหวัดที่ไปเหมือนกัน กลับอยู่ท้ายตารางได้แก่ สระบุรี #36 · อุดรธานี #60 · ยโสธร #69

โดยทุกกองทุนที่อนุมัติได้รับงบประมาณเต็มเพดาน ขนาดเล็กได้ 2 แสน ขนาดกลาง 3 แสน ขนาดใหญ่ 4 แสน ปริมาณงบจึงแปรผันตามอัตรการอนุมัติ ผ่าน/ไม่ผ่าน จากบอร์ดกองทุน

หนึ่งอำเภอในภาคอีสาน ได้งบมากกว่า 10 จังหวัดท้ายตารางรวมกัน

ตัวอย่างที่น่าสนใจ อ.ยางตลาด จ.กาฬสินธ์ อำเภอเดียว ได้ 96 กองทุน 27.7 ล้านบาท มากกว่างบประมาณที่ 10 ‘จังหวัด’ท้ายตารางรวมกันด้วยซ้ำ (ภูเก็ต ยโสธร น่าน ชุมพร เลย ลำพูน พิษณุโลก พิจิตร ระนอง และเพชรบูรณ์ รวมได้งบแค่ 19 ล้านบาท)

และ จ.มุกดาหาร มี 526 หมู่บ้าน ได้งบ 57.3 ล้านบาท ขณะที่ จ.เพชรบูรณ์มี 1,439 หมู่บ้าน ได้งบ 200,000 บาท จังหวัดเล็กกว่า หมู่บ้านน้อยกว่า ได้งบประมาณมากกว่าจังหวัดที่มีหมู่บ้านมากกว่า 3 เท่า เป็นหลายเท่าตัว

ทั้งนี้ ข้อมูลทั้งหมดเป็นเพียงข้อสังเกตต่อข้อมูลเบื้องต้นที่เปิดเผยออกมาต่อสาธารณะ ณ วันที่ 28 ส.ค. 69 เนื่องจากยังไม่ปรากฎข้อมูลเหตุผลที่บางกองทุนไม่ผ่านการพิจารณา เพราะเกณฑ์การคัดเลือกให้น้ำหนักกับดุลยพินิจของคณะกรรมการ