
SHORT CUT
เพราะอะไร Getty Images ยักษ์ใหญ่คลังภาพโลก ถึงยื่นล้มละลาย ทั้งที่ในอดีตบริษัทนี้ รุ่งเรืองเป็นอย่างมาก แต่สุดท้าย โลกมันก็เดินทางมาถึงวันที่มีจุดเปลี่ยน
เจาะลึกวิกฤต Getty Images จากคลังภาพระดับโลก สู่จุดล้มละลายเพราะพิษหนี้ท่วมและแรงกดดันจาก Generative AI ที่สั่นคลอนอุตสาหกรรมสื่อมวลชน มันเป็นอย่างนั้นจริงๆหรือ ?
อะไรคือสาเหตุที่แท้จริงที่ทำให้ยักษ์ใหญ่ผู้ครองคลังภาพถ่ายระดับโลกอย่าง Getty Images ต้องประกาศยื่นขอพิทักษ์ทรัพย์ล้มละลายตามมาตรา 11 (Chapter 11) และเตรียมถอนตัวออกจากตลาดหุ้นนิวยอร์ก (NYSE) เพื่อเปลี่ยนเป็นบริษัทเอกชนอีกครั้ง ? คำถามนี้สร้างความตระหนกตกใจให้กับวงการสื่อมวลชนและช่างภาพทั่วโลก เพราะนี่ไม่ใช่เพียงมรสุมทางการเงินขององค์กรแห่งหนึ่ง หากแต่เป็นดัชนีชี้วัดวิกฤตครั้งใหญ่ของอุตสาหกรรมสื่อดั้งเดิมในการรับมือกับเทคโนโลยีที่เปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว
หลายคนอาจเข้าใจว่า Generative AI คือ "ตัวการหลัก" ที่กวาดล้างธุรกิจคลังภาพสต็อกจนพังทลาย แต่ในความเป็นจริง เกิดจากมรสุมซ้ำซ้อน โดยเฉพาะภาระหนี้สินมหาศาลรวมกว่า 2.1 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ (ราว 70,000 ล้านบาท) จากการกู้ยืมเงินเพื่อซื้อกิจการในอดีตและการเข้าตลาดหุ้นผ่าน SPAC เมื่ออัตราดอกเบี้ยสูงขึ้น ต้นทุนดอกเบี้ยที่ต้องจ่ายจึงพุ่งเกิน 400,000 ดอลลาร์สหรัฐต่อวัน
ความพยายามดิ้นรนยิ่งซ้ำเติมวิกฤต เมื่อแผนควบรวมกิจการมูลค่า 3.7 พันล้านดอลลาร์สหรัฐกับคู่แข่งอย่าง Shutterstock เพื่อสู้กับ AI ต้องล่มสลายลง เนื่องจากติดข้อกฎหมายต่อต้านการผูกขาดจากทางการสหราชอาณาจักร (CMA) ทำให้บริษัทสูญค่าธรรมเนียมวิชาชีพและค่าจัดหาเงินทุนไปฟรีกว่า 100 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
นอกจากนี้ยังต้องจ่ายเงินชดเชยคดีความเรื่องใบสำคัญแสดงสิทธิซื้อหุ้น (Warrants) อีกกว่า 110.9 ล้านดอลลาร์สหรัฐ จนเงินสดสำรองเหลือเพียง 51.6 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และราคาหุ้นร่วงเหวถึง 99%
หากย้อนมองอดีต ความยิ่งใหญ่ของ Getty Images นับเป็นตำนานที่ยากจะหาใครเทียบ ยุคทองเริ่มต้นในปี 1995 เมื่อ Mark Getty และ Jonathan Klein ร่วมกันก่อตั้งบริษัทขึ้นในกรุงลอนดอน
แม้ทั้งคู่ไม่ได้มาจากสายงานถ่ายภาพ แต่เล็งเห็นโอกาสมหาศาลจากการเติบโตของอินเทอร์เน็ต จึงกลายเป็นผู้บุกเบิกขายลิขสิทธิ์ภาพถ่ายออนไลน์รายแรกๆ ของโลก พลิกโฉมวงการจากแคตตาล็อกกระดาษสู่ดิจิทัล
ด้วยกลยุทธ์กว้านซื้อกิจการอย่างดุดัน Getty Images ได้ซื้อคลังภาพถ่ายทั่วโลกนับร้อยแห่งเข้ามาไว้ในอาณาจักร เช่น Tony Stone Images, Hulton Getty คลังภาพประวัติศาสตร์, PhotoDisc ภาพสต็อก Royalty-Free, Allsport ยักษ์ใหญ่ภาพกีฬา ตลอดจน iStockphoto และ Corbis คลังภาพของ Bill Gates
การขยายตัวส่งผลให้ Getty Images กลายเป็น "คลังสื่อมัลติมีเดียที่ใหญ่ที่สุดในโลก" ครอบครองสินทรัพย์ดิจิทัลรวมกว่า 477 ล้านรายการ ทั้งภาพข่าว (Editorial) ภาพเซเลบริตี้ วิดีโอ และเพลง
สำนักข่าวระดับโลกอย่าง Reuters และ AP ต่างพึ่งพาภาพถ่ายจาก Getty Images โดยบริษัทมีอำนาจตั้งราคาระดับพรีเมียม จน Mark Getty เคยกล่าวเปรียบเปรยว่า "ทรัพย์สินทางปัญญาคือน้ำมันแห่งศตวรรษที่ 21"
อย่างไรก็ตาม โครงสร้างธุรกิจคลังภาพสต็อกต้องสั่นคลอนเมื่อ Generative AI (เช่น Midjourney, DALL-E และ Stable Diffusion) ถือกำเนิดขึ้นในโลกยุคหลัง แพลตฟอร์มเหล่านี้สามารถเสกภาพถ่ายตามคำสั่งได้อย่างรวดเร็วในราคาถูกหรือฟรี ยอดขายภาพฝั่ง Creative และผู้สมัครสมาชิกรายปีของ Getty Images จึงลดลงอย่างเห็นได้ชัด
ขณะเดียวกัน บริษัทยังต้องแบกภาระค่าใช้จ่ายทางกฎหมายมหาศาลในการฟ้องร้องคดีละเมิดลิขสิทธิ์กับ Stability AI ผู้สร้าง Stable Diffusion จากการนำภาพนับล้านไปเทรนโมเดลโดยไม่ได้รับอนุญาต
แต่ศาลอังกฤษกลับยกฟ้องในข้อหาหลัก ทำให้บริษัทเสียค่าใช้จ่ายทางกฎหมายไปเปล่าๆ กว่า 17 ล้านดอลลาร์สหรัฐ
[ทางรอด Getty Images: ปรับโครงสร้างหนี้ พลิกเกมสู่ยุคใหม่]
การยื่นขอพิทักษ์ทรัพย์ล้มละลายแบบ Prepackaged Chapter 11 ครั้งนี้ เป็นทางออกในการปรับโครงสร้างองค์กรครั้งใหญ่ โดยได้เงินทุนอัดฉีดใหม่ 533 ล้านดอลลาร์สหรัฐจากตระกูล Getty และ Koch Equity Development พร้อมยกเว้นหนี้เดิมจากผู้ถือหุ้นกู้ เพื่อกลับเป็นบริษัทเอกชน
กลยุทธ์ใหม่ของ Getty Images คือการปรับโมเดลธุรกิจจากการต่อต้านหันมาจับมือกับ AI ด้วยการเปิดขายลิขสิทธิ์ข้อมูลภาพถ่าย (Data Licensing) ให้บริษัทเทคโนโลยีนำไปเทรนโมเดล พร้อมพัฒนา Generative AI ปลอดภัยร่วมกับ NVIDIA และสำคัญที่สุดคือการหันกลับมาโฟกัสฝั่งภาพข่าวและเหตุการณ์จริง (Editorial) เช่น กีฬา งานบันเทิง และข่าวสารประวัติศาสตร์ ซึ่งเป็นภาพถ่ายเหตุการณ์จริงที่ AI ไม่สามารถสร้างทดแทนได้
บทเรียนของ Getty Images จึงเป็นเครื่องเตือนใจว่า แม้แต่ยักษ์ใหญ่ที่เคยครองโลก ก็อาจล้มลงได้หากไม่ปรับตัวให้ทันความเปลี่ยนแปลง
ที่มา : mishcon newsshooter fundinguniverse reuters
ข่าวที่เกี่ยวข้อง